Edukacja informacyjna

Nie dla ACTA

2012-01-24T01:31:00.002+01:00

Edukacja informacyjna od A do Z. Część 1

2012-01-04T01:50:00.001+01:00

Czas podsumowań już za nami... Wybiła godzina 0:00 nowego roku. Wraz z nią w umysłach wielu z nas pojawiły się postanowienia na najbliższe 366 dni. Jeśli czytacie te słowa, bardzo prawdopodobne, że lista Waszych pomysłów na 2012 roku zawiera szczególnie mi bliskie zestawienie słów - edukacja informacyjna... No tak, w tym miejscu, zgodnie z świąteczno-noworocznym stylem, powinny znaleźć się życzenia. Czego Wam życzyć? Zapewne wiary w swoje siły w prowadzeniu i popularyzacji edukacji informacyjnej. Jednak nawet najlepsza wróżba wypowiedziana w odpowiednim czasie nie zastąpi tego, co najważniejsze, a więc pasji i ciężkiej pracy. Pomyślmy więc o tym ostatnim, o naszej pracy...

Zainspirowana listą od A do Z (doskonale oddającą ducha bibliotekarskiego życia w 2011 roku) Bożeny Jaskowską, proponuję Wam własną wersję - pomysły na edukację informacyjną od A do Z.

Pomysły na edukację informacyjną od A do Z

A
Jeśli nie my to kto? To pytanie ciśnie mi się na język tak często, jak tylko słyszę obawy bibliotekarzy związane z wypowiadaniem się na temat prawa autorskiego. Jeśli nie my, bywa że nikt... a więc co dalej? Jak tu mówić o cytowaniu, plagiatach czy otwartym dostępie do informacji bez podstaw prawa autorskiego. Nie chodzi tu oczywiście o analizę [w trakcie szkolenia] skomplikowanych kazusów, do tego Was nie zachęcam (chyba, że w wolnym czasie skończyliście studia prawnicze :)). Szkolenia biblioteczne mogą być świetną okazją do rozmowy o tym, co chroni prawo autorskie, czym są wolne licencje, kto i w jaki sposób może z nich korzystać, jakie utwory obejmuje domena publiczna (ten ostatni będzie szczególnie na czasie).

B
Zgodnie z tradycją bibliotekarską pod literką B zamieszczam bazy danych, z którymi konkurowały operatory Boole'a (jak widać mam słabość do arytmetyki dwójkowej). Poruszamy się po nich jak ryby w wodzie, ale czy ryba jest dobrym nauczycielem pływania? No właśnie, nasze zajęcia dość często (niekiedy z braku możliwości technicznych) ograniczają się do pokazu slajdów z 1001 baz. To, że tak naprawdę będzie ich tylko 20 nie ma znaczenia, efekt będzie podobny, czyli żaden. Wybierzmy te najlepsze [dla danej grupy] bazy (im mniej tym lepiej) i pokażmy, jakie skarby kryją w środku. Pozwólmy uczniom na trochę samodzielności. I odpowiedzmy sobie na pytanie czy koniecznie muszą słuchać o statystykach związanych z bazami czy liczby przekonają ich do korzystania?

C
Wśród tematów, które wpisałabym do panteonu edukacji informacyjnej, są cytowanie i cytowania. Wiedza o konieczności zamieszczenia źródła sparafrazowanego tekstu nie jest znowu tak powszechna jak by się wydawało (szczególnie na pierwszym roku studiów). A to dopiero początek zabawy, bo - jak doskonale wiemy - istnieją różne szkoły jak cytować (odsyłać od/do opisu, budować opis bibliograficzny), do tego dysponujemy obecnie całkiem niezłym "parkiem maszynowym" (oprogramowaniem i serwisami - np. RefWorks, EndNote, Mendeley, Zotero - ułatwiającymi gromadzenie i wykorzystywanie w tekście opisów bibliograficznych, zgodnie z różnymi stylami cytowań). Prawdziwe wyzwanie stanowi jednak wspieranie użytkowników biblioteki (przede wszystkim tych, którzy tworzą naukę) w poruszaniu się po serwisach służących do analizy cytowań oraz zbieraniu cennych "punktów" (jeśli szukacie inspiracji polecam Wam blog Emanuela Kulczyckiego).

D
Deep Web = Głęboki Internet stracił sporo na popularności wraz z dominacją Google. Próba przywrócenia równowagi może być jak walka z wiatrakami, lecz warto spróbować. Co na szkoleniu? Nie wieszaj psów na Google, przecież też z niego korzystasz. Przygotuj się na wspólny eksperyment. Porównajcie, jakie wyniki [dla tego samego pytania] dał Wam Google, a jakie inne wyszukiwarki, bazy, repozytoria etc. Być może w Twojej grupie znajdą się uczniowie/studenci posiadający konto mailowe w Gmail. Porównajcie wyniki poszukiwań dla użytkowników różnych kont. Może być zabawnie ;)

E
Edukacja informacyjna bywa realizowana w anglosaskich (i nie tylko) uczelniach, w trakcie kursów: "jak pisać", "jak się uczyć", "jak studiować". Chcę zwrócić uwagę na to pierwsze. Nie chodzi tu tylko o umiejętności językowe, ale także zdolność właściwej edycji tekstu. Zajęcia z technologii informacyjnych czy informatyki (serwowane w polskich szkołach) nie zawsze pozostawiają ślad w postaci umiejętności stosowania określonych funkcji Worda (np. tworzenia automatycznych indeksów, definiowania nowych stylów, tworzenia automatycznej bibliografii). Jeśli więc czas pozwala, warto sprawdzić jak stoją z Wordem uczniowie/studenci i w razie potrzeby interweniować.

F
W wyszukiwaniu informacji liczą się nie tylko poskromione sztuczne języki (nazwijmy je bibliotekarskimi). Do głosu doszedł lud, tworzący swoją własną odmianę języka informacyjnego. Cóż, stało się. Co byśmy nie sądzili o tagach, to właśnie one są kluczem do olbrzymiej ilości informacji w sieci, informacji zamieszczanej przez zwykłych Internautów. Podobnie jak uczymy wprowadzenia prostych haseł do okienka katalogu bibliotecznego, dlaczego by nie pochylić się nad folksonomią. Od czego zacząć? Może od analizy tagów w popularnych serwisach, takich jak Wykop.pl czy YouTube.

G
Wielka mi rzecz... gromadzenie. A jednak! Jakby tu napisać o problemach związanych z nadmiarem informacji, aby nie zabrzmiało to jak mantra informatologiczna. Każdy z nas przynajmniej raz doświadczył zaginięcia pliku czy maila. Duże zbiory, na których operujemy, niosą ze sobą takie ryzyko. Informacja przepada jak przysłowiowy kamień w wodę.Wspólne ćwiczenie metod gromadzenia informacji może być interesującym wstępem do cyklu spotkań poświęconych zarządzaniu informacją indywidualną (jako zbiory posłużyć mogą skrzynki mailowe czy konta w serwisach społecznościowych, takich jak Delicious).

H
Literka h, podobnie jak u Bożenki na blogu, nie zagospodarowana (siła skojarzeń czy fatum). Czekam na Wasze pomysły :)

I
Każdemu wydarzeniu, które może zainteresować więcej niż garstkę ludzi towarzyszą różne przekazy informacyjne. W dużym uproszczeniu tworzą one pewien cykl informacji. Chwilę po wydarzeniu, wiadomość okrąża świat poprzez serwisy społecznościowe, tuż po nich startują TV i radio. Zanim przeczytamy o nim w porannej gazecie minie kilkanaście lub nawet kilkadziesiąt godzin. Później przychodzi pora na tygodniki, dwutygodniki. Być może za jakiś czas ktoś wspomni o tym wydarzeniu w artykule naukowym lub książce. Jak wspomniałam to dość uproszczony schemat, ale niezmiernie przydatny w dyskusji nad różnicami między przekazami informacyjnymi.

cdn.

fot. a-z by fontplaydotcom (CC BY)

Information Literacy podczas Kongresu IFLA

2011-12-10T17:11:00.001+01:00

Największa konferencja bibliotekarska na świecie, a więc Kongres IFLA, odbędzie się tym razem w Helsinkach (2012 r.). Organizatorzy już dziś zapraszają do nadsyłania zgłoszeń. Jak co roku, w programie znajdziemy sesję z information literacy w tytule. W Finlandii, przygotowywana jest sesja łącząca edukację informacyjną z e-learningiem. To gorące zestawienie z pewnością przyciągnie wielu zainteresowanych.

Organizatorzy zachęcają autorów do poszukania odpowiedzi na kilka pytań. Zapewne autorzy poradzą sobie z ich przetłumaczeniem, niemniej jednak zachęcam również tych, którzy nie zdecydują się na podróż do Helsinek, do zatrzymania się nad pytaniami - mogą być bardzo inspirujące ;)

Czy e-learning jest skutecznym sposobem na promowanie samodzielnego podwyższana kompetencji informacyjnych?
Czy dzięki e-learningowi biblioteki przyciągają nowe populacje użytkowników, a może dają nowe możliwości uczenia się dotychczasowym użytkownikom?
W e-learningu akademickim królują samouczki, jakie strategie wypracowały biblioteki publiczne dla e-uczenia się [użytkowników] przez całe życie?
Jakie są korzyści z wykorzystania platform e-learningowych w nauczaniu, w trybie blended learning?
Czy i jak rozwijać kompetencje informacyjne poprzez społecznościowe uczenie się (na forach, czatach)?
Które obszary edukacji informacyjnej (szkolenia umiejętności informacyjnych, nauczanie metod pracy badawczej) mogą zostać wzmocnione poprzez wykorzystanie e-learningu? Jakie elementy/techniki e-learningu są najbardziej wartościowe dla szkoleń rozwijających kompetencje informacyjne?
Wiele tutoriali skupia się na wyszukiwaniu informacji oraz cytowaniu źródeł, czy e-learning może wyjść poza te tematy i objąć inne zagadnienia?

Pełna informacja na stronie Kongresu.

Wirtualna jesień z LIBRARY 2.011

2011-11-03T01:12:00.000+01:00

Trzy dni (2-4/11/2011), kilka tysięcy zarejestrowanych uczestników (z ponad 100 krajów), kilkadziesiąt sesji, aktualne tematy (zmiana roli bibliotek i zawodu bibliotekarza, biblioteki a media cyfrowe, rewolucja e-czytania, otwarte zasoby edukacyjne, edukacja informacyjna, umiejętności cyfrowe, biblioteka 2.0), darmowa/otwarta konferencja on-line...
Oto co kryje się pod szyldem Library 2.011 worldwide virtual conference.

Edukacja informacyjna na fali
To co u nas (w Polsce) kiełkuje stanowi chleb powszedni w wielu krajach. Edukacja informacyjna ma nie tylko swoich wyznawców, ale też doświadczonych rzemieślników, którzy dzielą się swoim doświadczeniem. Zgodzicie się z pewnością ze mną, przeglądając spis tematów poszczególnych sesji.

Po siódme - nie plagiatuj
Kilka minut temu skończyło się webinarium z Breanne Kirsch. Prowadząca "sprzedała" nam kilka pomysłów na prowadzenie szkolenia, które służyć będzie zapobieganiu plagiaryzmowi:
Teaching Plagiarism Prevention in an Online Environment
Uważam, że to jeden z bardziej zaniedbywanych tematów w polskich szkoleniach bibliotecznych. W czym może pomóc takie szkolenie? Z pewnością w zrozumieniu, kiedy i jak powołać się na cudzą pracę/myśl/ideę, kiedy można pominąć cytowanie, czym jest parafraza, a czym wiedza powszechna.

Zachęcam do zapoznania się z nagraniem webinarium (będzie/lub jest już dostępne pod adresem).
Polecam również, za Breanne, LibGuide - Plagiarism Prevention Workshop. Dobry punkt wyjścia do stworzenia własnych materiałów!

Do materiałów Breanne dorzuciłabym jeszcze jeden krótki film (realizacja: University of Bergen). Czemu? Przekonajcie się sami ;)

Dla nieobecnych
Tym, którzy przespali początek listopada lub nie mogli uczestniczyć w konferencji - uprzejmie donoszę - że wszystkie sesje (webinaria) są rejestrowane. Zostaną(ły) opublikowane na stronie. Miłego oglądania!

Edukacja informacyjna po brytyjsku - model SCONUL

2011-09-20T12:02:00.003+02:00

Sheila Webber (Department of Information Studies at the University of Sheffield) zaprasza na spotkanie w Second Life, którego tematem będzie nowa wersja modelu edukacji informacyjnej SCONUL. Spotkanie odbędzie się 21/09/2011 na wirtualnej wyspie InfoLit iSchool w Second Life. Wszystko czego potrzebujesz to własny avatar (aby go stworzyć wystarczy założyć bezpłatne konto na stronie serwisu).
Więcej informacji o tym wydarzeniu na stronie

Co to jest SCONUL?,
SCONUL (Society of College, National and University Libraries) to brytyjska organizacja bibliotekarzy, znana [m.in.] z dostarczania rozwiązań oraz promocji dobrych praktyki w środowisku bibliotek akademickich Wielkiej Brytanii.

O Siedmiu Filarach Edukacji Informacyjnej?
Jeśli od czasu do czasu czytacie jakieś publikacje o information literacy, z pewnością słyszeliście o modelu SCONUL. Pozostałym przypomnę - mowa o modelu:
Siedem Filarów Edukacji Informacyjnej w Szkolnictwie Wyższym

Aktualna wersja modelu została opublikowana w kwietniu 2011 r. Model daje przede wszystkim wyobrażenie o tym, czego uczyć można studentów w trakcie zajęć z edukacji informacyjnej (tu już nie ma wątpliwości, że to nie to samo co przysposobienie biblioteczne). Najnowsza wersja zawiera operacjonalizację celów kształcenia, a więc informację o tym, co powinien wykonać student po ukończeniu kursu. Model został szczegółowo opisany na stronach dwóch dokumentów:
The SCONUL Seven Pillars of Information Literacy, Core Model for Higher Education
The SCONUL Seven Pillars of Information Literacy Research Lens for Higher Education

Dobrej lektury i... do zobaczenia w InfoLit iSchool!

Wytyczne IFLA w polskiej odsłonie

2011-09-06T09:04:00.001+02:00

Tegoroczne wakacje (mimo ciszy na blogu) były wyjątkowo pracowite. Efektem prac Komisji SBP ds. Edukacji Informacyjnej, prowadzonych podczas upalnych i deszczowych letnich dni jest e-book:
Lau, Jesús, Kompetencje informacyjne w procesie uczenia się przez całe życie. Wytyczne (wersja 1).

To polski przekład WYTYCZNYCH IFLA przygotowanych z myślą o bibliotekarzach zajmujących się edukacją informacyjną lub szukających inspiracji do rozpoczęcia działalności edukacyjnej w swojej instytucji. Publikacja dostarcza wiedzy o coraz popularniejszej na świecie koncepcji information literacy, zasadach budowania programów edukacji informacyjnej, teoriach kształcenia i innych kwestiach, które mogą zainteresować obecnych i przyszłych trenerów kompetencji informacyjnych.

Polski przekład WYTYCZNYCH, za zgodą autora, rozpowszechniany jest na wolnej licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Na tych samych warunkach. Licencja pozwala na jego swobodną dystrybucję, tj. pobranie ze strony, przesłanie do przyjaciół (i nie tylko), a także zamieszczenie na stronie internetowej lub w obrębie biblioteki cyfrowej (zob. e-Biblioteka Uniwersytetu Warszawskiego).

Tylko krowa nie zmienia zdania...

2011-07-25T15:57:00.001+02:00

Niniejszy blog wystartował pod nazwą ALFABETYZACJA INFORMACYJNA. Tak przetrwał, z mniejszym lub większym oddźwiękiem, przez ponad 1,5 roku. Pora na zmiany!

Change? by SomeDriftwood (CC BY NC)

Dlaczego alfabetyzacja informacyjna
Alfabetyzacja to jedno z częściej pojawiających się odpowiedników słowa LITERACY. Choć najbliższe znaczeniowo to jednak kojarzone przede wszystkim z nauczaniem podstawowej umiejętności czytania i pisania.
ALFABETYZACJA INFORMACYJNA w wielu dokumentach (w tym, w międzynarodowym tezaurusie z zakresu edukacji) występuje jako odpowiednik INFORMATION LITERACY.

Czy mamy alternatywę
Mamy i to nie jedną! Choć komplikuje to nieco życie, to osobiście opowiadam się dziś za następującym tłumaczeniem:
INFORMATION LITERACY = EDUKACJA INFORMACYJNA/KOMPETENCJE INFORMACYJNE

Część polskich bibliotekoznawców proponuje odpowiednik KULTURA INFORMACYJNA. Osobiście nie jestem zwolennikiem takiego podejścia. W anglosaskiej literaturze kultura informacyjna kojarzona jest przede wszystkim z rodzajem kultury organizacyjnej, w której przykłada się dużą wagę do kompetencji informacyjnych pracowników różnych pionów/działów.

Co dalej
Oprócz kosmetycznych zmian blog wypełni się wkrótce większą ilością praktycznych wskazówek w zakresie wdrożenia i realizacji edukacji informacyjnej(przede wszystkim w obszarze bibliotekarstwa akademickiego, ale nie tylko).

Zapraszam do zaglądania na bloga...

Training the Trainers in Information Literacy

2011-07-06T21:52:00.001+02:00

Pod koniec września odbędą się pierwsze w Polsce warsztaty dla trenerów umiejętności informacyjnych (bibliotekarzy z bibliotek naukowych) - Training the Trainers in Information Literacy. Współorganizatorem tego przedsięwzięcia jest Komisja ds. Edukacji Informacyjnej SBP (pozostali: Koło SBP przy Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie, Sekcja IFLA ds. Information Literacy). Cena dwudniowych warsztatów mogła zostać obniżona do minimum (90,00 zł), dzięki wsparciu finansowemu Funduszu Inicjatyw Obywatelskich.

Warsztaty poprowadzi Dr Maria Carme Torras i Calvo, dyrektor Bergen University College Library, od 2008 r. przewodnicząca Sekcji IFLA ds. Information Literacy. Dr Torras jest nie tylko teoretykiem, ale posiada praktyczne doświadczenie w zakresie wdrażania programów edukacji informacyjnej na poziomie szkolnictwa wyższego. W latach 2004-2005 koordynowała program „Learning centres at the University of Bergen Library”, którego celem było włączenie zajęć z zakresu IL do programów nauczania na Uniwersytecie w Bergen. W centrum jej bieżących zainteresowań leży m.in. przygotowywanie bibliotekarzy akademickich do prowadzenia zajęć z zakresu Information Literacy.

Więcej informacji o warsztatach na portalu SBP.

Media and Information Literacy Curriculum for Teachers

2011-06-20T23:24:00.001+02:00

Edukacja medialna i informacyjna niejednokrotnie występowały w jednej drużynie. Za takim połączeniem opowiada się również UNESCO. Na dowód przedstawiam najnowszą publikację międzynarodowej organizacji:
Media and Information Literacy Curriculum for Teachers (2011)

Jak tytuł wskazuje publikacja zawiera rekomendowany program kształcenia umiejętności informacyjnych i medialnych. Jest próbą realizacji - na gruncie szkolnym - założeń 3 międzynarodowych deklaracji:

Researchers of Tomorrow

2011-06-19T23:43:00.004+02:00

O nawykach cyfrowych tubylców (generacja Y, net generacja) do niedawna pisano w odniesieniu do dzieci i nastolatków, tymczasem pokolenie Internetu zdążyło dorosnąć. Znaczna część obecnych doktorantów dorastała z klawiaturą i myszką. Czy cechy przypisywane "wychowankom" komputera wpłynęły na zachowania informacyjne i informatyczne młodych naukowców (urodzonych pomiędzy 1982 a 1994)? Na to pytanie starają się odpowiedzieć organizatorzy projektu Researchers of Tomorrow - British Library oraz JISC (The Joint Information Systems Committee).

Ukazał się raport prezentujący wyniki drugiego roku prac - Researchers of Tomorrow: A three year (BL/JISC) study tracking the research behaviour of 'Generation Y' doctoral students. Second Annual Report 2010-2011

Raport uwzględnia m.in. wiedzę na temat Open Access młodych badaczy oraz ich stosunek do otwartego publikowania (przede wszystkim w czasopismach naukowych). Niestety pojęcie Open Access jest często utożsamiane wyłącznie z popularnymi serwisami społecznościowymi (np. Wikipedią), a ewentualne czasopisma postrzegane jako mniej wartościowe (nierecenzowane).

Zachęcam do lektury pełnego raportu, a w wolnej chwili odwiedzenia kanału JISC w YouTube.

Information Literacy in the School Sector

2011-06-18T21:06:00.000+02:00

Information Literacy in the School Sector to nowa pozycja w polskiej blogosferze bibliotekoznawczej poświęcona tematyce edukacji informacyjnej. Autorką bloga jest dr Sabina Cisek (Instytut Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa, Uniwersytet Jagielloński).

Aktualnie udostępnione wpisy relacjonują czerwcowe warsztaty zorganizowane w ramach projektu EMPATIC.

Na blogu znaleźć można m.in. linki do prezentacji przedstawionych podczas warsztatów. Moją uwagę przykuła przede wszystkim prezentacja Prof. Dr. Serap Kurbanoglu (Hacettepe University Department of Information Management). Zawiera ona szereg praktycznych wskazówek dotyczących budowania programów edukacji informacyjnej w szkołach.

Warsztaty w ramach projektu EMPATIC

2011-06-14T15:27:00.000+02:00

Na początku czerwca (2011), w Krakowie odbyły się warsztaty zorganizowane w ramach projektu EMPATIC. Zachęcam do zapoznania się z relacją przygotowaną przez Renatę Piotrowską. Tekst dostępny jest na stronie Komisji ds. Edukacji Informacyjnej (SBP).

Journal of Information Literacy

2011-06-13T23:46:00.002+02:00

Ukazał się kolejny numer czasopisma Journal of Information Literacy (2011, Vol 5, No 1). To czasopismo recenzowane, publikowane w otwartym dostępie (Open Access).

Na dobry początek polecam artykuł o projekcie DELILA (Developing Educators Learning and Information Literacies for Accreditation).

Lisa Anderson, DELILA – Embedding digital and information literacy OERs into the PG Cert

Istotą projektu DELILA jest współpraca bibliotekarzy oraz wykładowców brytyjskich, w ramach której budowane są otwarte zasoby edukacyjne (opublikowane na wolnych licencjach) związane z edukacją informacyjną. Głównym celem DELILA jest wsparcie nauczycieli we włączaniu edukacji informacyjnej w proces nauczania. Wsparcie to odbywa się poprzez dostarczenie wysokiej jakości źródeł wraz z prawem do ich adaptacji i dalszego wykorzystywania. Warto dodać, że materiały edukacyjne bazują na brytyjskim modelu kształcenia kompetencji informacyjnych Seven Pillars of Information Literacy.

Wszystkie materiały jakie powstają w ramach projektu DELILA (projekt realizowany będzie do końca sierpnia 2011 r.) dostępne są w krajowym repozytorium JorumOpen oraz w repozytoriach lokalnych.

Zachęcam również do zapoznania się z prezentacją Jane Secker (kierownik projektu DELILA).

DELILA: information literacy and open educational resources (OERs)

View more presentations from Jane Secker

Edukacja informacyjna w polskiej szkole

2011-05-27T00:07:00.000+02:00

Wiele miesięcy temu usłyszałam o powstającej we wrocławskim ośrodku bibliotekoznawstwa

(Instytut Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa UWr) pracy na temat programów kształcenia kompetencji informacyjnych uczniów. Jesienią ubiegłego roku jej autorka Renata Piotrowska obroniła rozprawę doktorską wzbogacając (jak dotychczas nieliczny w naszym kraju) repertuar dysertacji z tego zakresu. Obecnie dostępna jest na rynku księgarskim publikacja autorki „Edukacja informacyjna w polskiej szkole”. To skromniejsza objętościowo wersja rozprawy, aczkolwiek uzupełniona o informacje na temat Reformy programowej.

Co w środku?

Zagraniczne standardy
Przede wszystkim rzeczowe informacje na temat standardów kształcenia informacyjnego w wybranych krajach. Autorka nie tylko dostarcza ich przekładu, ale także poddaje je krytyce, pomagając czytelnikowi zrozumieć skutki wydawałoby się niewielkich różnic (jak wiadomo diabeł tkwi w szczegółach). Wskazuje również na wkład stowarzyszeń bibliotekarskich w formułowanie zakresu edukacji informacyjnej.

Edukacja informacyjna po polsku
Kształtowanie kompetencji informacyjnych włączane było i jest w program szkolny, a to jako lekcje biblioteczne, a to jako ścieżka międzyprzedmiotowa… Piotrowska nie kończy swojego wywodu na dokumentach regulujących pracę dydaktyczną nauczyciela–bibliotekarza. Dokonuje analizy i wyłuskuje z podstawy programowej, programów poszczególnych przedmiotów oraz podręczników elementy świadczące o obecności edukacji informacyjnej poza biblioteką szkolną. Efektem benedyktyńskiej pracy autorki jest szczegółowy raport o spodziewanych celach i innych zapisach obligujących „tablicowych” nauczycieli do rozwijania kompetencji informacyjnych swoich podopiecznych. Interesujący jest proces rozmywania owych wytycznych, obecny już na poziomie podręcznika. Autorzy zaakceptowanych przez MEN podręczników najczęściej dość luźno interpretują zalecenia podstawy programowej jeśli chodzi o zakres edukacji informacyjnej, ograniczając ją do samego wyszukiwania bądź prezentacji informacji. Faworyzują źródła elektroniczne pokładając zaufanie w zdolność ucznia do samodzielnej oceny elektronicznej informacji. Na tor boczny odstawiany jest nauczyciel-bibliotekarz (absolwent studiów przygotowujących do wyszukiwania informacji i dalszej z nią pracy).

Dla kogo?
Jeśli jesteś nauczycielem-bibliotekarzem polecam Ci książkę Piotrowskiej, jako pomoc w określeniu pól współpracy z innymi dydaktykami w Twojej instytucji.

Jeśli interesuje Cię idea information literacy polecam Ci książkę Piotrowskiej, jako kompendium wiedzy o systemowych rozwiązaniach w edukacji informacyjnej na poziomie podstawowym i ponadpodstawowym.

Ps: Także warszawski ośrodek bibliologiczny (Instytut Informacji Naukowej i Studiów Bibliologicznych UW) wzbogacił się o nową dysertację z zakresu edukacji informacyjnej (autorstwa Justyny Jasiewicz-Hall). Z niecierpliwością oczekuję na jej publikację.

Grafika - strona tytułowa: http://sbp.pl/wydawnictwa/produkt?produkt_id=150

Sesja posterowa

2011-05-20T19:34:00.000+02:00

Kilka dni temu uczestniczyłam w branżowej (bibliotekarstwo) konferencji, która dotyczyła w głównej mierze działalności edukacyjnej bibliotek. Elementem tego wydarzenia miała być sesja posterowa. Niestety zrezygnowano z tego punktu programu ze względu na brak wystarczającej liczby chętnych (wpłynęło jedno zgłoszenie). Równoległą część konferencji [do sesji, która się nie odbyła] stanowiła wystawa Miejsce i Przestrzenie. Mapowanie Nauki (przygotowana na Uniwersytecie Indiana, Stany Zjednoczone). Wcześniej można było zobaczyć ją m.in. podczas Festiwalu Nauki i Sztuki w Toruniu. Wystawa ukazuje prawdziwy kunszt prezentowania rezultatów badań (z różnych dziedzin wiedzy) w formie infografiki. Ciesze się, że mogłam zobaczyć ją na żywo (mapy dostępne są też on-line) Niemniej jednak pozostaje gorzki smak po sesji, w której nikt nie zdecydował się uczestniczyć i... pytanie o przyczyny!

Zacznijmy od początku. Studiując w jednym z polskich ośrodków bibliotekoznawstwa nigdy nie uczestniczyłam w formach edukacyjnych, w których efekcie powstać miałaby infografika (np. w postaci posteru). Nie uczono mnie więc, w jaki sposób należy zbudować poster. Sądzę, że podobne doświadczenia (a właściwie ich brak) są udziałem większości bibliotekarzy i nie tylko ich. Przypuszczać można, że osoby kształcące przyszłych adeptów naszego zawodu nie wprowadzają studentów w arkana tworzenia posterów i uczestnictwa w tej formie komunikacji naukowej (sesje posterowe).

Stosunek do sesji posterowych można uogólnić:

wiele osób uważa, że przyjazd na konferencje z posterem to pójście na łatwiznę,
postery to forma gadżetu konferencyjnego,
aby stworzyć poster trzeba odznaczać się talentem artystycznym,
istnieje ryzyko, że uczestnicy konferencji nie będą zainteresowani,
w Polsce nie organizuje się sesji posterowych ergo nie warto się tym zajmować.

Powyższe wnioski są pewnym uśrednieniem. Zapewne nie brakuje w naszej branży osób o wyższej świadomości tego, czym jest, a czym nie jest poster. Jedno jest pewne, narosły wokół posterów legendy i mity infantylizujące je. To co nieznane budzi obawy, ale też powinno dopingować do podjęcia kroków w celu uzupełnienia wiedzy.

1. Co to jest sesja posterowa?

Sesja posterowa (sesja plakatowa) to element konferencji naukowej polegający na dyskusji przy publicznie rozwieszonych plakatach naukowych. Zwykle, sesje posterowe są zaplanowane w programach konferencji naukowych w taki sposób aby nie kolidowały z innymi formami prezentacji np. sesjami wykładowymi.
http://pl.wikipedia.org/wiki/Sesja_posterowa

Organizacja sesji posterowej rozwiązuje problem niedostatku czasu, szczególnie na tych konferencjach, które przyciągają rzesze uczestników. Swobodniejsza atmosfera służy dyskusjom wokół prezentowanego na posterze tematu. To oczywiste, że łatwiej jest zadać pytanie podczas sesji posterowej, aniżeli wypełniać detalicznymi pytaniami napięty czas konferencyjny (pomiędzy wystąpieniami prelegentów).

2. Postery

Mają orientację poziomą lub pionową. Są większe lub mniejsze (rozmiar zależy często od tego, jakimi stojakami dysponuje organizator), zazwyczaj bliskie formatu A1. Nie ma ustalonych, niezmiennych dla każdej sesji reguł kompozycji. Edytorskie rozwiązania mają wspomagać odbiór treści, jej zrozumienie, nie mogą być częścią dominującą.

Using Web 2.0 to support an information literacy project (HRSA conference, Feb. 25-27, 2008, Washington DC.) CC BY NC SA

First draft of research poster for eHealth 2010: The use of Social Bookmarking by health and social care students CC BY

Virtual Reference Service using Meebo @ Katie Zepps Nursing Library (Kate Jonson)

View more presentations from NSWHLF2007

3. Jak przygotować poster?

Jak przystało na bibliotekarza podzielę się garścią adresów.

Zacznę od portalu Plakatkonferencyjny.pl, na którym znajduje się najlepszy instruktaż jaki znam w języku polskim o wiele mówiącym tytule:
Jak przygotować dobry plakat

Osoby posługujące się językiem francuskim (i nie tylko) mogą skorzystać ze wskazówek na podobnym francuskim portalu Poster-kit.com.

Nieco inny charakter ma przewodnik Stanisława Czachorowskiego, który zawiera ciekawe uzasadnienie dla obecności sesji posterowych na konferencjach
Plakat naukowy (poster)

W technicznym przygotowaniu posteru pomocne mogą być również zasoby YouTube

4. Templatki

Jeżeli nie chcesz tworzyć projektu posteru od przysłowiowego zera wykorzystaj templatki:

Medical poster with graphics - MS PowerPoint2003
Darmowe templatki dla MAC PowerPoint oraz MS Power Point 2003
Poster4research - MS PowerPoint
Student Posters - MS PowerPoint, MS Word
Poster Template & Guidelines - GoogleDocs

Życzę owocnych eksperymentów w budowaniu swojego pierwszego posteru. A osobom związanym z teorią edukacji informacyjnej (information literacy) przypominam, że standardy (ACRL, SCONUL) zalecają przygotowanie do organizowania informacji i prezentowania rezultatów tego działania... zapewne nie tylko w formie linearnego sprawozdania.

Google - otwarte webinaria i zasoby edukacyjne na wolnych licencjach

2011-05-15T09:34:00.001+02:00

Google
Jeżeli wśród tematów, jaki będziesz przerabiać ze swoimi uczniami znajduje się Google (tak - Google, nie ma co demonizować, wszyscy korzystamy z narzędzi tego giganta) to mam dla Ciebie dobrą wiadomość. Google wyszedł Ci na przeciw udostępniając (od lutego 2011 roku) nowy zakres usług pod wiele mówiącą nazwą Search Education Evangelism!

Lekcje na wolnych licencjach
W ramach projektu udostępnione zostały rozbudowane scenariusze zajęć wraz z zasobami edukacyjnymi (prezentacje, plakaty informacyjne). Jak informuje Google wszystkie lekcje opublikowane są na wolnej licencji Creative Commons - Uznanie Autorstwa - Na Tych Samych Warunkach! Oznacza to, że możesz je dostosować do potrzeb swoich uczniów (np. przetłumaczyć) i opublikować w nowej wersji na stronie internetowej. Twoja wersja musi być rozpowszechniona na tej samej licencji. Pamiętaj również o podaniu autora (Google.com).

Webinaria
Jeżeli chcesz rozwinąć swoją wiedzę o Google, możesz wziąć udział w otwartych webinariach. Najbliższe odbędzie się już 18 maja bieżącego roku i poświęcone będzie budowaniu zaawansowanych pytań wyszukiwawczych.
Writing Successful Queries II: Using Predictive Search to Teach Advanced Operators
Webinaria są rejestrowane (w formacie ARF) i udostępniane na stronie projektu.

Dla bibliotekarzy
Na dobry początek polecam prezentację dedykowaną bibliotekarzom, czyli Search for Librarians

Grafika - Google Search Stickers by Google.com. Źródło: https://sites.google.com/site/gwebsearcheducation/goodies

Raport o polskim wymiarze information literacy

2011-05-09T12:08:00.002+02:00

Komisja SBP ds. Edukacji Informacyjnej (Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich) przygotowuje dla IFLA Raport z polskiej działalności w zakresie information literacy. Przykłady takich raportów z innych krajach można obejrzeć na tej stronie: http://www.ifla.org/en/publications/81

Koordynatorem prac jest Zuza Wiorogórska z BUW, sekretarz KEI. Zależy nam, aby raport ukazywał jak najszersze spectrum działalności polskich bibliotek i ośrodków akademickich. Dlatego zwracamy się do wszystkich osób zaangażowanych w prace związane z IL z prośbą o nadsyłanie nam do 22 maja informacji o swoich dokonaniach i inicjatywach. Chodzi zwłaszcza o przedsięwzięcia, które w raportach opisywane są w sekcjach:

Publications (artykuły, wystąpienia konferencyjne, blogi, itp.);
IL Products for Users (podręczniki, szkolenia online);
Training the Trainers (czy i jak szkoli się kadrę szkolącą).

Wizerunek Polski zależy od nas. A KEI bez Waszej pomocy nie jest w stanie rzetelnie opisać sytuacji w całej Polsce i wszystkich typach bibliotek. Dlatego zależy nam na współpracy. Informacje (po polsku lub od razu po angielsku) można przesyłać na adres Komisji edukacjainformacyjna@sbp.pl lub bezpośrednio do Zuzy Wiorogórskiej z.d.wiorogorska@uw.edu.pl

Zuza Wiorogórska
Sekretarz Komisji ds. Edukacji Informacyjnej

O tym jak wydawnictwo czytelników w konia robi...

2011-04-27T15:28:00.000+02:00

Użytkownicy - oczko w głowie bibliotek. Dbamy o to by dostarczyć im pożywki intelektualnej o najwyższym poziomie. Uczulamy na potrzebę przestrzegania prawa autorskiego. Lecz niekiedy jest to bardzo trudne...

Do biblioteki, w której pracuję, dostarczono dziś egzemplarz płyty z archiwum cyfrowym czasopisma "Wspólne Tematy". Cudownie, kolejne wydawnictwo (Dom Wydawniczo-Reklamowy "tematy") wkracza na drogę cyfryzacji, choć ostrożnie bo zapisując archiwum pełnotekstowe na płycie CD w formacie pdf (zdaje się, że odchodzi się od tej praktyki już od kilku dobrych lat, stawiając na "poręczniejsze" archiwa on-line).

W naszej bibliotece przyjęta jest taka zasada, że jeśli dzieło zbiorowe składa się z artykułów, które mogą być szczególnie przydatne dla użytkowników - rozpisujemy je (tj. tworzymy opisy bibliograficzne dla poszczególnych artykułów). Kierując się tą zasadą postanowiłam tak właśnie postąpić. I tutaj zaczęły się schody. Przy poszczególnych artykułach brakowało podstawowej informacji o autorze. Po dokładnym zapoznaniu się z e-bookiem udało mi się ustalić, że wydawca przypisuje autorstwo 3 osobom, których nazwiska widnieją na stronie tytułowej. Zbudziło to moją wątpliwość. Czyżby przez przez długie lata czasopismo zasilały w artykuły jedynie 3 osoby? Zrobiłam więc małą wycieczkę po bibliografiach on-line. Udało mi się ustalić nazwiska kilku autorów, które nie sposób odszukać w archiwum na płycie. Postanowiłam więc zadzwonić do wydawcy z prośbą o wyjaśnienie.

Miły Pan z wydawnictwa (pozdrawiam) poinformował mnie, że wprawdzie w wersji tradycyjnej artykuły widnieją pod innym nazwiskiem, ale na potrzeby wersji cyfrowej autorzy zrzekli się praw na rzecz widniejących na okładce osób. Czyżby mój rozmówca nie wiedział, że autorskie prawa osobiste są niezbywalne, że więź autora z dziełem jest nierozerwalna. Wyraziłam swą wątpliwość, co spotkało się z oburzeniem: "autorzy o tym wiedzą, zrzekli się praw", "w kwartalniku papierowym też nie ma informacji o autorach, tak jest od początku" (tego nie jestem w stanie zweryfikować - nie gromadzimy).

Czy tylko mnie dziwi postawa wydawnictwa?

Załóżmy, że nasz pracownik naukowy skorzysta z tego archiwum. Opis jaki sporządzi wyglądać będzie zaczynał się tak:

REICHMANN Werner, LISZEWSKA Małgorzata, GIELAS Jan, Czworonożni "terapeuci" : współczesny model stosowania zwierząt w terapii - dojrzałe koncepcje i profesjonalizm

przypominam, że opis dla wersji papierowej będzie miał nieco inną postać:

BARO Elżbieta, Czworonożni "terapeuci" : współczesny model stosowania zwierząt w terapii - dojrzałe koncepcje i profesjonalizm

Płytę wprowadziliśmy do księgozbioru. Uczciwość wymaga od nas zaopatrzenia jej w stosowną adnotację (w widocznym miejscu)!

Projekt EMPATIC - droga do upowszechnienia edukacji informacyjnej

2011-04-21T18:30:00.003+02:00

W styczniu (2011) minął półmetek realizacji międzynarodowego projektu EMPATIC.

O projekcie coraz głośniej w środowiskach bibliotekarskich, dzięki zbliżającym się czerwcowym warsztatom organizowanym przez jednego z partnerów projektu - Instytut Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego (Międzynarodowe Warsztaty "Kształtowanie kompetencji informacyjnych w szkolnictwie").

Co oznacza słowo EMPATIC?

To skrót pełnej nazwy projektu EMpowering Autonomous Learning through Information Competencies, w którym uczestniczą organizacje z pięciu europejskich krajów: Grecji (Technical University of Crete), Polski (Instytut Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego), Wielkiej Brytanii (MDR Partners), Włoch (Istituto di Ricerca sull'Impresa e lo Sviluppo) i Turcji (The Turkish Librarians Association). Projekt realizowany jest w ramach Lifelong Learning Programme.

Jakie są cele projektu EMPATIC?

Wywarcie wpływu na proces wdrażania nowych paradygmatów nauczania i strategicznego myślenia o reformie programów kształcenia poprzez zebranie i ocenę rezultatów dotychczas przeprowadzonych projektów związanych z rozwijaniem kompetencji informacyjnych realizowanych w sektorach oświaty, szkolnictwa wyższego, kształcenia dorosłych oraz kształcenia zawodowego. Projekt zakłada wykorzystanie uzyskanych rezultatów do wywarcia wpływu na zmianę sposobu postrzegania problematyki kształcenia w zakresie kompetencji informacyjnych wśród decydentów w Europie.

Czy w projekcie uwzględniony jest głos bibliotekarzy?

Jak najbardziej TAK! Program EMPATIC zakłada realizację warsztatów w każdym z pięciu krajów. Warsztaty to okazja na spotkanie "praktyków" i "teoretyków" (granica pomiędzy tymi dwoma sztucznie wydzielonymi grupami może stać się dzięki temu mniej wyraźna ; istotne jest również to, że warsztaty nie są ograniczone wyłącznie do naszego środowiska zawodowego), wymianę doświadczeń i wiedzy, a także wspólne wypracowanie stanowiska w zakresie kształtu przyszłych programów edukacji informacyjnej. W Polsce jak wcześniej zasygnalizowano, warsztaty odbędą się już 8 czerwca 2011 r. (do 6 maja można zgłaszać deklarację uczestnictwa, udział w warsztatach jest bezpłatny).
Więcej informacji na ten temat na stronie.

Źródło:
EMPATIC : Information Competencies
EMPATIC : Information Competencies [W:] Instytut Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego

Grafika - Logo projektu: http://empat-ic.eu/pol

O kształceniu informacyjnym w zakresie zdrowia w Second Life

2011-04-13T09:21:00.001+02:00

W kalendarzu wyspy InfoLit iSchool (Second Life), która służy m.in. spotkaniom osób zainteresowanych tematyką edukacji informacyjnej, znajduje się wpis z dzisiejszą datą (13.04.2011). To informacja o dzisiejszym evencie w wirtualnej przestrzeni Drugiego Świata.

Tematem spotkania będzie Wykorzystanie wirtualnego świata w kształceniu umiejętności informacyjnych w zakresie wiedzy o zdrowiu. Osoby, które przybędą o godz. 21:00 (czyli 12:00 czasu pacyficznego, obowiązującego w Second Life) do InfoLit iSchool, będą mogły posłuchać wystąpień:
- Elisabeth Jacobsen Marrapodi (Library Director, Trinitas Regional Medical Center, New Jersey, USA) - Brielle Coronet w SL,
- Sheili Webber (Senior Lecturer, Information School, University of Sheffield, UK) - Sheila Yoshikawa w SL,
- Rossany I. Barrios (Biblioteca Conrado F. Asenjo, University of Puerto Rico) - Pi Illios w SL.

Po wystąpieniach planowana jest dyskusja (zwykle realizowana za pośrednictwem czatu tekstowego dostępnego w SL).

Wstęp nic nie kosztuje. Jedyne co potrzebujesz, oprócz chęci to Second Life Viewer do pobrania bezpłatnie tutaj oraz własny avatar, którego możesz powołać do życia tutaj.

Grafika - InfoLit iSchool. Źródło: http://infolitischool.pbworks.com/w/page/19904114/FrontPage

Gdzie jesteś, Czytelniku?

2011-04-12T21:50:00.001+02:00

O edukacji informacyjnej będziemy wkrótce dyskutować w Krakowie. Tymczasem szykuje się kolejna konferencja poświęcona w znacznej mierze roli biblioteki akademickiej w kształceniu informacyjnym.

Oddaję głos Joannie Dziak (Wiceprzewodnicząca Komisji ds. Edukacji Informacyjnej, SBP), koordynatorce tego eventu:

„Gdzie jesteś, Czytelniku?” – pod tym hasłem Biblioteka Główna Politechniki Śląskiej w Gliwicach organizuje w dn. 29 września 2011 r. forum w ramach spotkań Sekcji Bibliotek Szkół Wyższych SBP Okręgu Śląskiego. Zagadnienia poruszane w czasie konferencji obejmują obszary współpracy biblioteki z uczelnią, metody badania potrzeb i satysfakcji użytkowników, marketing biblioteczny, edukację informacyjną, problemy kształtowania tradycyjnej i wirtualnej przestrzeni bibliotecznej, nowe formy i narzędzia pracy bibliotekarskiej oraz wszelkie popularyzatorskie inicjatywy podejmowane w bibliotekach. Wszystkie te tematy mają posłużyć do określenia roli biblioteki w strategii i działalności uczelni wyższej.

Udział w konferencji jest bezpłatny. Zgłoszenia referatów (do 15.4.2011) oraz uczestnictwa (do 31.8.2011) przyjmowane są ze strony konferencji
http://www.polsl.pl/Jednostki/RJO1/Strony/konferencja_2011.aspx

Zapraszamy wszystkich zainteresowanych!

Information Literacy Section (IFLA)

2011-03-30T23:36:00.002+02:00

Osoby śledzące działalność IFLA w obszarze promocji edukacji informacyjnej z pewnością zainteresuje raport o działalności Sekcji ds. Information Literacy, przygotowany przez jego obecną Przewodniczącą Maria-Carme Torras i Calvo (University of Bergen Library).

Raport obejmuje 2 minione lata 2009-2010. Międzynarodowy zespół Sekcji obecny był w tym czasie(w roli współorganizatora sesji) na obu Kongresach IFLA. Uczestniczył w tworzeniu i rozwoju projektu InfoLit Global. Godne uwagi są bieżące oraz przyszłe projekty, w których realizacji uczestniczy bądź uczestniczyć będzie Sekcja. Dla krajów rozwijających się w szczególności ważne są projekty IFAP/UNESCO, stanowiące podstawę dalszych działań UNESCO w terenie (naturalnie w obszarze polepszania dostępu do informacji oraz podnoszenia kompetencji informacyjnych).

Raport dostępny jest na stronie.

Communications in Information Literacy

2011-03-21T08:50:00.002+01:00

Udostępniony został kolejny numer międzynarodowego czasopisma poświęconego edukacji informacyjnej Communications in Information Literacy Vol 4, No 2 (2010). Czasopismo wydawane jest w modelu Open Access. Pełne teksty artykułów dostępne są na stronie: http://www.comminfolit.org/index.php/cil/issue/view/8/showToc

Moją uwagę przyciągnął przede wszystkim artykuł Williama Badke (Trinity Western University) Why Information Literacy Is Invisible. Autor pisze o nieco innej rzeczywistości (szkolnictwo wyższe w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie), lecz porusza uniwersalny problem umniejszania roli programowego kształcenia umiejętności informacyjnych. Kompetencje informacyjne student ma nabyć wyłącznie poprzez samodzielną praktykę, nie wspieraną specjalnymi kursami. Brzmi znajomo?

Badke odwołuje się do profilu absolwenta uczelni, który kończąc naukę na poziomie studiów wyższych powinien posiadać odpowiednie umiejętności (cyfrowe i informacyjne). Jak wskazują poszukiwania autora, tylko nieznaczna część uczelni bada kompetencje absolwenta w tym obszarze. Jak nietrudno zgadnąć wyniki nie są zbyt optymistyczne. Uczelnie muszą więc przyznać, że rozległe kształcenie informacyjne/informatyczne jest pewnego rodzaju fikcją. Nie można go zminimalizować do postaci krótkich sesji (przysposobienie biblioteczne) zabezpieczających wyłącznie potrzeby na podstawowym, elementarnym poziomie (np. skorzystanie z katalogu) - wierząc, że to wystarczy.

Po krótkim wprowadzeniu Badke rusza w podróż po piśmiennictwie, odwołując się do doświadczeń innych praktyków i teoretyków information literacy. Więcej w samym artykule. Polecam!

Grafika - strona tytułowa czasopisma: http://www.comminfolit.org/public/journals/1/cover_issue_8_en_US.png

MedLibTrain : zostań lepszym nauczycielem kompetencji informacyjnych

2011-03-18T09:38:00.006+01:00

Polscy bibliotekarze długo czekali na podręcznik dla trenerów umiejętności informacyjnych.

Mam przyjemność zakomunikować, że pustka została wypełniona! Z podręcznika może skorzystać każdy zainteresowany bezpłatnie (jest dystrybuowany na wolnej licencji Creative Commons Uznanie Autorstwa). A teraz szczegóły:

MedLibTrain : zostań lepszym nauczycielem kompetencji informacyjnych : przewodnik nie tylko dla bibliotekarzy medycznych. Pod red. Barbary Niedźwiedzkiej i Irene Hunskår.

Książka dostępna w Jagiellońskiej Bibliotece Cyfrowej.

Jak czytamy na stronie redakcyjnej podręcznik powstał w ramach projektu „Zostań profesjonalnym nauczycielem umiejętności informacyjnych - program doskonalenia zawodowego dla bibliotekarzy medycznych. Wspólny projekt polskich i norweskich bibliotekarzy medycznych” (MedLib Train), realizowanego przez Bibliotekę Medyczną Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medcum we współpracy z Zakładem Informacji Naukowej Instytutu Zdrowia Publicznego UJ CM oraz Norwegian Library Association, Section for Medicine and Health, przy wsparciu udzielonym przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię, poprzez dofinansowanie ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Norweskiego Mechanizmu Finansowego, w ramach Funduszu Stypendialnego i Szkoleniowego.

"MedLib Train..." to kompendium wiedzy dla organizatorów oraz prowadzących szkolenia biblioteczne. Pokazuje jakie kroki należy przedsięwziąć aby lepiej poznać użytkowników i ich potrzeby, jak współpracować z jednostką macierzystą, a także jak prowadzić szkolenia (metodyka i treść szkoleń) i oceniać ich efektywność. Uzupełnia luki w wykształceniu pedagogicznym bibliotekarzy dostarczając wiedzy o sprawdzonych na gruncie zagranicznych (norweskich) bibliotek medycznych modelach kształcenia umiejętności informacyjnych.

Jak wskazuje tytuł to pozycja nie tylko dla bibliotekarzy medycznych. Jako niemedyczny bibliotekarz - dziękuję!

Grafika - strona tytułowa książki: http://jbc.bj.uj.edu.pl/dlibra/image/edition/21288

Najnowszy BIULETYN EBIB w całości o edukacji informacyjnej

2011-03-18T09:10:00.000+01:00

Od kilku dni dostępny jest drugi numer "Biuletynu EBIB" (2/2011). Został on w całości poświęcony edukacji informacyjnej. Oficjalny tytuł tego numeru brzmi: Edukacja użytkowników informacji.

A co w środku? O użytkownikach bibliotek cyfrowych, o kompetencjach informacyjnych bibliotekarzy i ich podnoszeniu, a dydaktyce informacyjnej w wersji tradycyjnej i online, a także o projektach usprawniających komunikację pomiędzy instytucjami i osobami zaangażowanymi w edukację informacyjną.

Zapraszam do lektury: http://www.nowyebib.info/biuletyn/numer-120-spis

Studencie, mamy dla Ciebie 1,5 godziny!

2011-03-15T01:00:00.002+01:00

Ile czasu może poświęcić biblioteka akademicka na kształcenie umiejętności informacyjnych użytkowników? Z rozmów jakie miałam okazję przeprowadzić z wieloma bibliotekarzami wyłania się smutny obraz.

Edukacja informacyjna w polskiej bibliotece akademickiej zamyka się prawdopodobnie w 1,5 godzinnej sesji (obecnie brak twardych danych na ten temat). Ten typ szkoleń określany jest w literaturze anglojęzycznej jako one-shot instruction session. W Polsce przyjęło się dość smutnie brzmiące określenie przysposobienie biblioteczne (studentom kojarzy się często z pajęczyną i obłożonymi w szary papier tomiskami).

Pozostaje pytanie, co powinniśmy, co możemy i co ewentualnie jest możliwe do zrealizowania w tak krótkim czasie (zakładając, że mówimy o edukacji "face to face")? Czy prezentowanie ogólnie dostępnych informacji (godziny otwarcia, regulamin) ma sens? A może lepiej popracować twórczo nad konkretnym problemem, np. tematem prac dyplomowych/referatów/projektów?

Osobiście jestem zwolennikiem drugiego podejścia. Po pierwsze, wspólne rozwiązywanie problemów, a więc ustalanie jakiej informacji brakuje, gdzie ją znaleźć i jak, jest bardziej twórcze. Po drugie stanowi szanse na pokazanie wyszukiwania informacji, jako bardziej złożonego procesu.

Celem tak pomyślanej sesji jest przede wszystkim pozyskanie zbioru dokumentów/danych na potrzeby wskazanego przez grupę tematu. Realizacja rozpoczyna się od budowania skojarzeń np. w postaci mapy myśli. Warto również określić jakiego rodzaju dokumenty będą satysfakcjonujące dla uczestników (co może posłużyć za źródło informacji).
Wyszukiwanie rozpoczynamy od Google (tak, tak, nie uciekajmy od tego popularnego wśród studentów i nie tylko narzędzia), następnie przechodzimy do katalogu biblioteki, wybranej bazy licencjonowanej i wybranego serwisu Open Access (np. repozytorium z kolekcją tematyczną). Koncentrujemy się na prostym wyszukiwaniu, raczej pokazując możliwości aniżeli penetrując wszystkie funkcjonalności narzędzia (to dobry czas na polecenie tutoriali prezentujących szerzej poszczególne bazy). Kolejnym krokiem jest omówienie jakości znalezionych informacji (warto włączyć uczestników do dyskusji nad skutkami odwoływania się do fałszywych, nieaktualnych, niepoprawnie zinterpretowanych danych). Wyniki zapisywane są na bieżąco na specjalnie utworzonym profilu w darmowym serwisie do organizacji bibliografii załącznikowej (np. Mendeley). Czas nie jest naszym sprzymierzeńcem, więc nie omawiamy zasad działania tego narzędzia (to dobry temat na e-instrukcję). Na zakończenie przedstawiamy zasady poprawnego wykorzystania źródeł zwracając uwagę na konsekwencje plagiaryzmu. Ta część sprawdza się doskonale, jeśli ma charakter 'case studies'.
Idealnym miejscem do realizacji takiego szkolenia jest sala komputerowa. Uzyskanie właściwego tempa zależy od poziomu kompetencji informatycznych grupy. Nie jest to więc propozycja dobra dla wszystkich.

Tą zajawką chciałabym Was - bibliotekarze akademiccy (choć nie tylko) - zaprosić do dyskusji nad programami naszych 1,5 godzinnych sesji.

Czas na konferencje

2011-02-11T19:58:00.005+01:00

Kalendarze z branżowymi konferencjami wskazują na intensyfikację wydarzeń w drugim semestrze roku akademickiego (zob. kalendarz na blogu Marcina Malinowskiego). Szykuje się więc gorący czas dla dyskusji nad mniej lub bardziej użytecznymi dla naszego zawodu zagadnieniami. Dzisiejszy post ma charakter krótkich rekomendacji. Być może pomogą one niezdecydowanym.

Sezon krokusowy we Wrocławiu
Tytuł: Konferencja Wikimedia Polska 2011
Termin: 18-20 marca 2011 r.
Organizator: Stowarzyszenie Wikimedia Polska
Dlaczego warto: To konferencja nie dedykowana bezpośrednio bibliotekarzom, niemniej jednak byłoby dużym nietaktem, gdyby nie byli na niej obecni przedstawiciele naszego środowiska! Program wciąż się krystalizuje, a zawiera już kilka bardzo kuszących propozycji - zainteresowanych odsyłam do źródła.

Sezon bratkowy w Krakowie
Tytuł: Biblioteka w przestrzeni edukacyjnej. Funkcje i wyzwania w XXI wieku
Termin: 16-17 maja 2011 r.
Organizator: Biblioteka Główna Uniwersytetu Pedagogicznego przy współpracy Instytutu INiB

Dlaczego warto: Ogólnopolska konferencja w pełni poświęcona zagadnieniom edukacji realizowanej przez biblioteki. Proponowany przez organizatorów zakres tematyczny wygląda jak spis treści kompendium dla trenerów edukacji informacyjnej. Pozycja obowiązkowa!

Sezon truskawkowy we Wrocławiu
III Wrocławskie Spotkania Bibliotekarzy
30 czerwca - 1 lipca 2011 r.
Organizator: Biblioteka Główna Politechniki Wrocławskiej
Dlaczego warto: Moją uwagę przykuł pierwszy blok tematyczny. Jestem bardzo ciekawa jak referenci zinterpretują temat uczestnictwa bibliotekarza w projektach służących realizacji zadań statutowych organizacji macierzystej. Liczę na aktywnych działaczy, którzy podzielą się swoimi doświadczeniami. Niemniej interesująco zapowiada się ostatnio blok, poświęcony źródłom elektronicznym. Jako że rynek cyfrowej informacji podlega modyfikacji z dnia na dzień - to czas poświęcony na jego - przynajmniej fragmentaryczne rozpoznanie - nie może być czasem zmarnowanym...

Information Literacy wg Mike'a Eisenberga

2011-01-28T11:27:00.011+01:00

Na kanale YouTube pojawiła się (jak rejestruje na swoim blogu Sheila Webber) interesująca seria vodcastów zatytułowana "Mike Eisenberg Information Literacy Series". Przypomnę, że Mike Eisenberg jest wykładowcą na Uniwersytecie Waszyngtona w Seattle (University of Washington) i współtwórcą Big6 Skills (znanych na świecie standardów nauczania umiejętności informacyjnych).

W pierwszym odcinku serii Mike Eisenberg wyjaśnia na czym polega specyfika Big6 Skills. Jest to podejście procesowe do information literacy (IL = proces). Użytkownik jest zaangażowany w cały proces zdobywania, oceniania i organizowania informacji. Co istotne, ćwiczy ten proces w ujęciu całościowym, podejmując się za każdym razem oceny nie tylko rezultatów swoich poszukiwań, ale także wykonywanych przez siebie kolejno działań (wg ścieżki proponowanej w programach Big6 Skills).

Eisenberg uważa, że praktyczne ćwiczenia, przygotowujące do sprawnego poruszania się w środowiskach informacyjnych, należy rozpocząć jak najwcześniej (już w okresie wczesnoszkolnym lub przedszkolnym). Służyć ma temu specjalny program (standardy) Super3. Dodam, że wskazówki dla bibliotekarzy szkolnych chcących wdrażać jego elementy w swojej praktyce edukacyjnej, znajdują się na stronie Big6 Skills. Super3.

Kolejna wypowiedź Eisenberga wzmacnia falę mojej sympatii do jego poglądów. Uważa on, że błędnym myśleniem jest zniechęcanie uczniów do korzystania z Wikipedii. Według niego zamiast zabraniać, powinniśmy wykorzystać to narzędzie do pracy grupowej, do nauki wspólnego tworzenia treści.

Na stronie Wikipedii Projekty szkolne i akademickie znajdują się szczegółowe wytyczne dla nauczycieli i wykładowców, zainteresowanych wykorzystaniem tego narzędzia do pracy dydaktycznej.

Zachęcam do obejrzenia całości:

Information Literacy po polsku cd...

2011-01-27T13:50:00.000+01:00

Komisja ds. Edukacji Informacyjnej (w wyniku burzliwej dyskusji nad brzmieniem zaproponowanej pierwotnie nazwy Komisji, zdecydowaliśmy się na jej zmianę) jeszcze na dobre nie ruszyła, a już przyciągnęła grono zainteresowanych działaniem na jej rzecz bibliotekarzy. Mamy nadzieję, że to zaangażowanie, które widoczne było na wtorkowym spotkaniu (25/01/2011) nie ostygnie z czasem.

Więcej o wtorkowym spotkaniu można dowiedzieć się z krótkiej relacji przygotowanej przez Grzegorza Winnickiego.

W dniu 25 stycznia 2011 roku, ery społeczeństwa ponowoczesnego, odbyło się webinarium założycielskie Komisji SBP ds. Alfabetyzacji Informacyjnej (z ang. Information Literacy). Spotkanie odbyło się na platformie http://www.netviewer.com/pl, gdzie stawiło się 9 osób, które wcześniej zgłosiły swój akces uczestnictwa i otrzymały hasła dostępowe. Punkt 18.50 otworzyły się wrota pokoju sieciowego, którego gospodarzami były Ewa Rozkosz i Zuza Wiorogórska. Pojawiające się osoby aktywnie włączały się w rozmowy wprowadzające: "jak korzystać z platformy", "czy mnie słychać i dlaczego nie", a ok. godz. 19.15 głos zabrała Ewa i wprowadziła wszystkich zebranych w istotę spotkania przedstawiając przygotowaną prezentację. Wstęp uzupełniła Zuza, informacjami o działalności IFLA w zakresie Information Literacy oraz możliwości przeniesienia ich na grunt naszego kraju. Zebrani, jako grupa dosyć różnorodna specyfiką wieku i środowiska (bibliotekarze akademiccy i publiczni, pracownicy i studenci uczelni, członkowie SBP i osoby spoza Stowarzyszenia), a nawet oprogramowania, w sposób swobodny, ale i aktywny brała udział, komentując głosy audio na czacie sieciowym. Bardzo ciekawy był zaproponowany przez inicjatorki plan pracy na rok 2011, z wstępnym podziałem obowiązków i propozycjami działań Komisji. W kolejnej części spotkania przystąpiono do omawiania przygotowanych roboczych nazw Komisji, aby po konstruktywnej polemice, jednogłośnie, za pomocą zielonych chorągiewek (sic!) zgodzić się na nazwę Komisja ds. Edukacji Informacyjnej. Całość spotkania prowadzona w atmosferze dużych chęci ukierunkowywała uczestników na wprowadzenie Information Literacy na grunt polski poprzez tłumaczenia materiałów zagranicznych, w tym podręcznika Guidlines on Information Literacy...., wzmocnienie udziału w międzynarodowym projekcie InfoLit Global (w ramach którego informacje o naszych doświadczeniach przekazywane byłyby kolegom zza granicy, a polscy bibliotekarze czerpać mogliby inspirację z zagranicznych materiałów gromadzonych w prowadzonym w ramach projektu repozytorium). Po zapoznaniu się z planami i propozycjami działań, wybrano sztab Komisji. Po czym rozpoczęto dyskusję w ramach wolnych wniosków.
W podsumowaniu spotkania wszyscy podkreślali pozytywną energię Ewy i Zuzy, włączając się ze swoimi pomysłami i umiejętnościami.

Zachęcam również do prześledzenia prezentacji:

SBP - spotkanie Komisji ds. Edukacji Informacyjnej

View more presentations from Ewa Rozkosz.

Zainteresowanych dalszymi losami Komisji i oczekujących na owoce jej działalności, informujemy że obecnie trwają prace nad przygotowaniem niezbędnych dokumentów (Regulamin Komsji, program pracy etc.) oraz podziałem zadań.

Information Literacy po polsku - czyli Alfabetyzacja Informacyjna w SBP

2011-01-06T01:54:00.000+01:00

Początek 2011 r. owocuje na sieci wysypem postów z podsumowaniem ubiegłego roku. Pierwszy post Alfabetyzacji informacyjnej nie podtrzyma tej webowej tradycji. Będzie raczej spojrzeniem w przyszłość na pewną inicjatywę. Pora na konkrety.

W wielu krajach na całym świecie funkcjonują autonomiczne organizacje lub komórki w organizacjach bibliotekarskich zajmujące się zagadnieniami alfabetyzacji informacyjnej (co potwierdza międzynarodowy raport opracowywany przez bibliotekarzy w ramach projektu InfoLit Global). Polska odstaje od tego grona, mimo że nie brakuje osób zainteresowanych tą tematyką. Wskazana luka zostanie wkrótce wypełniona.

Zarząd Główny Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich, podczas posiedzenia, które odbyło się 9 grudnia 2010 r., zaaprobował pomysł powołania Komisji ds. Alfabetyzacji Informacyjnej. Nasza inicjatywa (Zuzy Wiorogórskiej i Ewy Rozkosz) otrzymała więc zielone światło. Wstępny zarys działalności komisji nie będzie zanadto odbiegał od zaproponowanego w regulaminie ramowym:

przygotowywanie raportów o stanie rozwoju alfabetyzacji informacyjnej w polskim bibliotekarstwie,
inicjowanie programów służących podwyższeniu kompetencji informacyjnych użytkowników polskich bibliotek,
promocja alfabetyzacji informacyjnej,
współpraca międzynarodowa z organizacjami oraz instytucjami zajmującymi się tematyką alfabetyzacji informacyjnej,
organizowanie spotkań naukowych oraz różnych form edukacyjnych, służących podwyższaniu wiedzy i kompetencji bibliotekarzy w zakresie alfabetyzacji informacyjnej,
prowadzenie działalności informacyjnej,
opracowywanie przewodników z zakresu alfabetyzacji informacyjnej.

Wymieniony zakres działalności jest oczywiście wstępną propozycją. Zapraszamy do zgłaszania swoich uwag, poprzez edycję Regulaminu Komisji ds. Alfabetyzacji Informacyjnej, dostępnego pod adresem:
http://typewith.me/qBccKpTIpJ

Osoby zainteresowane współpracą w ramach nowej Komisji zapraszamy do udziału w spotkaniu:
Termin: 25 stycznia 2011 r., godz. 19.00
Czas trwania: 1-1,5 godz.
Tryb: on-line (w formie webinarium)
Zgłoszenie: proszę o przesłanie maila o tytule "AlfaInfo - spotkanie" na adres ewarozkosz@gmail.com, w wiadomości zwrotnej otrzymają Państwo szczegółowe informacje.

IFLA 2011 - call for papers

2010-12-27T11:12:00.002+01:00

Na stronie IFLA pojawiły się informacje dla autorów referatów oraz posterów, które zaprezentowane zostaną na najbliższym Kongresie IFLA, w dniach 13-18 sierpnia 2011 r. Gospodarzem 77-ego Kongresu będzie Puerto Rico.

Sekcja IFLA ds. Alfabetyzacji Informacyjnej (Information Literacy Section) zaangażowała się w organizację 3-godzinnej sesji poświęconej znaczeniu alfabetyzacji informacyjnej dla wielokulturowego społeczeństwa:
Importance of Information Literacy for Multicultural Populations: Needs, Strategies, Programs, and the Role of Libraries.

Tematyka sesji obejmuje następujące zagadnienia:

Jak określić potrzeby wielokulturowego społeczeństwa w zakresie alfabetyzacji informacyjnej?
Jak bibliotekarze realizujący programy edukacji informacyjnej, mogą zaangażować się w pomoc dla rozwijania wiedzy o różnorodności międzykulturowej i tolerancji dla innych kultur?
Jak można pokonać przeszkody, jakie pojawiają się przy wprowadzaniu strategii alfabetyacji informacyjnej w zróżnicowanych kulturowo społeczeństwach?
Jakie korzyści wynikają z wdrożenia programów alfabetyzacji informacyjnej w różnych społecznościach oraz które ze strategii przyjętych przez biblioteki okazały się najlepsze?
Jakie unikalne lub interesujące sposoby opracowały biblioteki docierające do różnych społeczności, w celu poprawienia umiejętności informacyjnych ich członków?

Propozycje referatów należy nadsyłać do dnia 25 stycznia 2011 r.

Więcej informacji o sesji pod adresem: http://conference.ifla.org/ifla77/calls-for-papers/importance-of-information-literacy-for-multicultural-populations-needs-strat

W razie dodatkowych pytań można kontaktować się z Zuzą Wiorogórską (z.d.wiorogorska@uw.edu.pl), członkinię Zarządu Sekcji IFLA zaangażowaną w organizację tej sesji.

Wesołych Świąt

2010-12-20T23:32:00.000+01:00

Create your own video slideshow at animoto.com.

Wszystkim Czytelnikom bloga Alfabetyzacja Informacyjna życzymy zdrowych i spokojnych świąt oraz pełnego miłych niespodzianek i interesujących wyzwań Nowego Roku!

Journal of Information Literacy

2010-12-08T15:42:00.000+01:00

Ukazał się kolejny numer recenzowanego czasopisma elektronicznego "Journal of Information Literacy" Vol 4, No 2 (2010). Przypominam, że ten międzynarodowy periodyk wydawany jest w formule Open Access.

Szczególnej uwadze polecam artykuł Stephanie Rosenblatt. Autorka stawia odważne pytanie o to, jak studenci wykorzystują wyszukane, skrupulatnie wyselekcjonowane i ocenione źródła. Czy faktycznie zawarta w tych źródłach informacja wpływa na wzrost ich świadomości o danym zjawisku/problemie. Czy polepszenie jakości bibliografii załącznikowych w pracach studentów świadczy o faktycznej umiejętności syntezy informacji i włączania jej w zakres posiadanej wiedzy? A może odpowiedzi należy szukać w szczegółowej analizie ich prac...

Czasopismo dostępne pod adresem: http://ojs.lboro.ac.uk/ojs/index.php/JIL/index

Information Literacy a czasospisma - spotkanie Second Life

2010-11-24T14:46:00.001+01:00

W dniu dzisiejszym (24 listopada 2010 r.) oraz za 3 tygodnie (14 listopada 2010 r.) planowane są kolejne spotkania nieformalnej grupy "Information behaviour/ information literacy journal Club" w wirtualnej przestrzeni Second Life. O spotkaniach informuje Sheila Webber (Sheila Yoshikawa w Second Life), ich inicjatorka, a zarazem właścicielka wirtualnego centrum Infolit iSchool:
http://information-literacy.blogspot.com/2010/11/sl-journal-club-24-nov-and-14-dec.html

Dzisiejsza dyskusja (24 listopada 2010 r.) oscylować będzie wokół problemu sprawności uczniów w zakresie oceny wiarygodności informacji. Organizatorzy polecają wcześniejsze zapoznanie się z tekstem:

SUNDIN, O, FRANCKE, H, In search of credibility: pupils' information practices in learning environments. "Information Research" 2009, vol. 14, no. 4. Dostęp: http://informationr.net/ir/14-4/paper418.html.

Co trzeba zrobić aby wziąć udział w spotkaniu klubu? Wystarczy własny Avatar (na tej stronie znajdziesz podstawowe wskazówki), aplikacja do połączenia z Second Life (Second Life Viewer), nieco wolnego czasu i oczywiście chęci!

Czas: 24.11.2010, godz, 21.00 (godz. 12.00 wg czasu SL).
Miejsce: Infolit iSchool - http://slurl.com/secondlife/Infolit%20iSchool/126/239/21
Język: angielski

Do zobaczenia!

Grafika - Penguin takes a closer look at Linux Journal: http://www.flickr.com/photos/dkeats/5198588631/in/photostream/#/ (CC BY SA 2.0)

Health Information Literacy

2010-10-20T22:54:00.002+02:00

W dyskursie prowadzonym w kręgu badaczy oraz praktyków edukacji informacyjnej (utrzymanej w nurcie Information Literacy) wyłania się istotny społecznie problem niedostatku kompetencji informacyjnych społeczeństwa w zakresie informacji zdrowotnej. Naturalnie istnieją standardy kształcenia umiejętności artykułowania problemu wyszukiwawczego, wyszukiwania, ewaluacji i organizacji informacji na tematy związane ze zdrowiem, jednakże są one adresowane (a raczej praktycznie wykorzystywane) do studentów i pracowników uczelni medycznych oraz osób zajmujących się zawodowo problematyką medyczną. Z wypowiedzi tychże badaczy wnioskować można, że na świecie funkcjonuje niewiele przedsięwzięć (prowadzonych systematycznie) na rzecz polepszenia wiedzy o dostępie do wiarygodnej informacji na temat zdrowia, umiejętności odczytywania (tj. rozumienia) treści komunikatów tworzonych przez pracowników zdrowia, a także - co nie mniej istotne - na rzecz zwiększenia zainteresowania informacją na temat zdrowia.

Ta tematyka była przedmiotem spotkania uznanych badaczy zjawiska Information Literacy (Sheila Webber, Department of Information Studies at the University of Sheffield, Esther Grassian, UCLA College Library), bibliotekarzy uczelni medycznych oraz innych bibliotekarzy zainteresowanych edukacją w wirtualnym świecie. Spotkanie odbyło się w Second Life, na wyspie InfoLit Island należącej do University of Sheffield.

SLURL InfoLit Island:
http://slurl.com/secondlife/Infolit%20iSchool/46/28/21.

Podczas spotkania poinformowano uczestników o rozpoczęciu badań poziomu umiejętności informacyjnych (w zakresie informacji zdrowotnej) w Second Life. Są one uzupełnieniem badań prowadzonych w rzeczywistym świecie. Ich wartością jest możliwość dokonania porównania wyników, a także wskazania innym edukatorom ścieżki działania badawczego. Ankieta dostępna za pośrednictwem klienta Second Life włączona została w wirtualną ekspozycję poświęconą Health Information Literacy.

Istotnym punktem programu było ustalenie kierunku działań na rzecz promocji Health Information Literacy w środowisku bibliotekarskim. Można więc spodziewać się, że zimowe lub wiosenne konferencje amerykańskie i/lub brytyjskie (dyskurs nt. Information Literacy najprężniej rozwija się w krajach anglosaskich), a może także i w innych krajach, przyniosą nowe informacje na ten temat.

Uwaga!
Ekspozycja Health Information Literacy jest dostępna dla każdego kto zainstaluje bezpłatną aplikację do połączenia ze światem Second Life, założy konto (również bezpłatnie) i odwiedzi wyspę InfoLit Island.

Grafika - fot. by Ewa Rozkosz (CC BY SA)

Zjawisko „nadmiaru informacji” a współczesna edukacja

2010-10-12T16:28:00.007+02:00

W najnowszym numerze czasopisma "E-mentor" ukazał się interesujący artykuł prezentujący zjawisko nadmiaru informacji (information overload):

Jan A. Fazlagić, Zjawisko „nadmiaru informacji” a współczesna edukacja. "E-mentor" 2010, nr 4 (36). Dostępny w Internecie: http://www.e-mentor.edu.pl/artykul/index/numer/36/id/773.

Nadmiar informacji to zjawisko postępujące. Związane bezpośrednio z faktem masowej dystrybucji treści o niskiej wartości (ocenianej przede wszystkim miarą przydatności w rozwiązywaniu problemów). Fazlagić zamieszcza w artykule kilka wskazówek, o tym jak uchronić się przed przeciążeniem infrmacyjnym. Dostrzega rolę działań edukacyjnych, w wykształceniu podstawowych umiejętności. Pozwolę sobie przytoczyć część z nich, za autorem:

rozróżnianie informacji rozrywkowej (infotainment) od informacji wartościowych, a następnie świadome ograniczanie korzystania z infotainment (rodzaj „informacyjnej diety”),
tworzenie wartościowych informacji (samoewaluacja wysyłanych treści),
kontrolowane odcinanie się od kanałów informacyjnych,
filtrowanie informacji z wykorzystaniem narzędzi IT, np. korzystania z RSS reader, Yahoo Pipes,
nadawanie informacjom etykiet, które ułatwią innym użytkownikom ich katalogowanie,
organizowanie informacji, nadawania im rangi,
nadawania priorytetów informacjom (ważne a pilne).

Grafika - Information overload: http://www.flickr.com/photos/wasabicube/4588137886 (CC NC ND 2.0)

Communications in Information Literacy

2010-10-08T23:42:00.000+02:00

Ukazał się kolejny numer czasopisma elektronicznego (wydawanego w modelu Open Access) Communications in Information Literacy Vol 4, No 1 (2010). O samym czasopiśmie pisałam już na blogu, przypomnę tylko, że ma ono charakter międzynarodowy. Powstało, aby upowszechniać i rozwijać ideę information literacy, zarówno w sferze prowadzonych badań, jak i praktycznej działalności.

Czasopismo dostępne pod adresem: http://www.comminfolit.org/index.php/cil/issue/view/7/showToc

Szczególną uwagę chciałabym zwrócić na artykuł wprowdzający Janelle Zauha (Montana State University, Bozeman). Autorka stawia w nim pytanie, o to jak zaangażować studentów w proces uczenia się (również uczenia się od bibliotekarzy). Aby na nie odpowiedzieć śledzi literaturę naukową definiującą ten proces. Praktyczne wskazówki odnajduje jednakże na miejscu, w uczelni. Powstają one, dzięki uwagom poczynionym przez studentów podczas kilkugodzinnego panelu dyskusyjnego. [Przedstawię je w skrócie - hasłowo, odsyłając zainteresowanych tematyką, do artykułu]. Aby uzyskać zainteresowanie swoją ofertą edukacyjną bibliotekarz powinien:

być otwarty (nie tylko postulować otwartość, ale przede wszystkim ją praktykować),
wykazywać się empatią (poświęcać uwagę studentom, skupiać się na ich problemach, poszukiwaniach i oczekiwaniach),
właściwie wykorzystywać technologię,
podczas szkoleń przeznaczać czas na refleksję i ćwiczenia,
trafnie dobierać treść (w przykładach odnosząc się do problemów, jakie mogą doświadczyć studenci),
być szczerym (np. eksponując nie tylko zalety, ale i wady narzędzi wyszukiwawczych),
poznać sposób pracy oraz obciążenia studentów (np. działanie pod presją czasu).

[Niby nic nowego, a jednak...]

Grafika - Strona tytułowa czasopisma: http://www.comminfolit.org/index.php/cil

Metody jakościowe w badaniach użytkowników informacji

2010-09-21T22:42:00.000+02:00

W repertuarze polskiego piśmiennictwa z zakresu informacji naukowej i bibliotekoznawstwa, można dostrzec pewien niedosyt w zakresie liczby publikacjach poświęconych badaniom jakościowym. Tym bardziej cieszy możliwość swobodnego dostępu do takich prac, powstałych w innych krajach. Czytelnikom bloga polecam hiszpańskojęzyczną publikację Métodos cualitativos para estudiar a los usuarios de la información (Metody jakościowe w badaniach użytkowników informacji), wydaną w 2008 r. przez Narodowy Uniwersytet Meksykański.

Obecnie jest ona dostępna również w wersji on-line: http://132.248.242.3/~publica/archivos/libros/metodos_cualitativos.pdf

Dzięki opublikowaniu jej na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Na tych samych warunkach [CC-BY-NC-SA] nic nie stoi na przeszkodzie do przygotowania polskiej wersji (oprócz bariery językowej)!

Grafika - strona tytułowa książki: http://132.248.242.3/~publica/archivos/libros/metodos_cualitativos.pdf

12. Konferencja BWSN oraz Konferencja "E-larning Wyzwaniem dla Bibliotek" - wnioski

2010-09-17T14:22:00.000+02:00

W ostatnich dniach uczestniczyłam w dwóch interesujących eventach:

12. Konferencji Bibliotek Wyższych Szkół Niepaństwowych (8-10 września 2010, Wielka Wieś k. Ojcowa) - zorganizowanej przez Firmę Księgarską Wiesława Juszczaka we współpracy z Sekcją Bibliotek Niepaństwowych Szkół Wyższych przy Zarządzie Głównym SBP,

a także konferencji E-learning Wyzwaniem dla Bibliotek II (14-15 września 2010, Warszawa) - przygotowanej przez Ośrodek Edukacji Informatycznej i Zastosowań Komputerów oraz SBP.

Do Wielkiej Wsi przybyłam z referatem. Przedstawiłam uczestnikom swój punkt widzenia na temat edukacji informacyjnej i możliwości przeniesienia na grunt polskich bibliotek - wypracowanych za granicą (głównie w krajach anglosaskich) standardów kształcenia. Ucieszyła mnie obecność zbliżonej tematyki w referatach pozostałych prelegentów (m.in. w wystąpieniach prof. UJ dra hab. Wiesława Babika, dra Artura Jazdona, dra Stefana Kubowa oraz mgr Aleksandry Marciniak). Wydaje się, że wielu czynnych bibliotekarzy oraz przedstawicieli środowiska naukowego zgadza się, co do faktu przenoszenia punktu ciężkości w działalności biblioteki z organizacji zasobów (nie oznacza to porzucenia zadań związanych z organizacją zbiorów) na przygotowanie użytkowników do ich korzystania. Ma to bezpośredni związek ze zmianami jakie nastąpiły w ostatnich latach w zakresie formy dokumentów i kanałów ich przekazywania. Jeśli posłużyć się neologizmami (czytelnicy wybaczą mi tą słabość do Lemowskiego słowotwórstwa), jest to efekt przejścia od papierocentrycznej do cyfrocentrycznej dystrybucji informacji naukowej. Jako realizatorów przedsięwzięć dydaktycznych, znaczna część prelegentów wskazywała bibliotekarzy dziedzinowych, znających specyfikę danej dyscypliny. Uważam, że jest do dobry punkt wyjścia do podjęcia próby zaprojektowania polskich standardów przedmiotowych (dyscyplinarnych, kierunkowych) information literacy. Taką próbę podjęło już zresztą środowisko bibliotekarzy akademii medycznych. Polecam tutaj artykuł Anny Grygorowicz i Elżbiety Kraszewskiej, Propozycje standardów w zakresie edukacji użytkowników polskich bibliotek medyczny
oraz Anny Niedźwieckiej, Zróżnicowane nauczanie kompetencji informacyjnych - odpowiedź na rosnące trudności i potrzeby użytkowników informacji naukowej.

Warszawska konferencja w mniejszym stopniu ukierunkowana była na treść szkoleń użytkowników informacji, co na aspekt techniczny i metodyczny, związany z ich projektowaniem. Ma to oczywiście swoje uzasadnienie, wynikające z potrzeby podwyższania jakości kursów tworzonych w środowisku sieciowym przez bibliotekarzy. Naturalnie nauczanie przez Internet to nie tylko zamknięte w okowa platform moduły dydaktyczne. Obecnie to sztuka wykorzystania różnorodnych narzędzi sieciowych (w tym aplikacji i serwisów z pojemnego worka 2.0) do przekazywania idei, wiedzy oraz wykształcania określonych umiejętności. To, co wydawało się nieobecne (zakres edukacji informacyjnej prowadzonej przez bibliotekarzy) w przemówieniach prelegentów, znalazło swoje miejsce w kuluarach (dziękuję prof. UP dr hab. Hannie Batorowskiej oraz dr Barbarze Kamińskiej-Czubałowej, za niezwykle inspirującą rozmowę o przyszłości polskiej alfabetyzacji informacyjnej).

Grafika - autorka bloga Ewa Rozkosz: ze zbiorów własnych.

Spotkanie Sekcji ds. Information Literacy IFLA

2010-08-26T09:25:00.001+02:00

Sheila Webber przygotowała krótkie sprawozdanie ze spotkania Sekcji ds. Information Literacy IFLA, które odbyło się podczas tegorocznego kongresu federacji (11-15 sierpnia, Göteborg). Sprawozdanie dostępne jest na blogu Sheili pod adresem:

http://information-literacy.blogspot.com/2010/08/report-from-ifla-information-literacy.html

Niektóre z planów sekcji:
1) uzupełnienie strony z logo information literacy o logotypy w innych wersjach językowych,
2) wykorzystanie technologii wiki do tworzenia i aktualizacji raportów o aktywności information literacy w różnych krajach (ostatni raport: "State of the art"),
3) wzmocnienie współpracy z UNESCO w zakresie promocji information literacy (działania UNESCO w tym kierunku podejmowane były i są w ramach programu IFAP = Information for All Programme).

Grafika - logo information literacy w francuskiej, hiszpańskiej i rosyjskiej wersji językowej: http://www.infolitglobal.info/logo/en/download

IFLA World Report 2010

2010-08-25T09:05:00.002+02:00

Na stronie IFLA opublikowany został światowy raport, przedstawiający stan dostępu do informacji w różnych krajach. To kompilacja danych m.in. o liczbie bibliotek w poszczególnych państwach, ich pośrednictwie w dostępie do Internetu, stanie legislacji w zakresie prawa autorskiego oraz stopniu otwartości polityki informacyjnej.

IFLA World Report 2010 zaprojektowany został w postaci interaktywnej strony internetowej:
http://ifla-world-report.org.
Podsumowanie opublikowane jest w formie pliku *.pdf:
http://ifla-world-report.org/files/uploaded/ifla_wr/IFLA-WR-2010-Analysis-and-Conclusions.pdf.

Na interaktywnej mapce gęsto położone są charakterystyczne pinezki - kierujące czytelnika raportu do rozdziałów dotyczących określonych krajów. Na osoby, które chciałyby dowiedzieć się, jak zorganizowany jest dostęp do informacji w środkowo-wschodniej Europie, czeka niemiła niespodzianka. W raporcie, w którym uwzględniono takie kraje jak np. Czechy, Ukraina czy Łotwa, nie ma informacji o Polsce. To dość zaskakujące biorąc pod uwagę fakt, że polscy bibliotekarze biorą udział w pracach IFLA. Jednocześnie dla czytelników spoza naszego kraju może być to sygnał, że biblioteki w Polsce niewiele mają do zaoferowania!

Kolejny raport IFLA za 2 lata. Pozostaje mieć nadzieję, że znajdzie się w nim miejsce na akcent polski.

Information Literacy Section Newsletter

2010-08-17T18:52:00.002+02:00

Ukazał się kolejny numer newslettera wydawanego w formie elektronicznej przez Sekcję ds. Information Literacy IFLA.

Newsletter dostępny jest pod adresem: http://www.ifla.org/files/information-literacy/newsletters/Newsletter-v8n2.pdf

Wśród najnowszych wiadomości:
- plany sekcji związane z wykorzystaniem serwisów społecznościowych do pracy wewnątrz sekcji oraz promocji jej działalności,
- sprawozdania z wydarzeń (w szczególności polecam raport Antonio Calderón Rehecho, w którym zamieszczone zostały interesujące wnioski osób zajmujących się kształceniem umiejętności informacyjnych w hiszpańskich bibliotekach akademickich).

Grafika - logo IFLA: http://www.ifla.org/sites/all/themes/ifla/images/logo.png

First Wednesday IL discussion on Facebook

2010-07-07T09:10:00.000+02:00

Dziś o godz. 14.00 w serwisie Facebook, na stronie Science Information Literacy Wiki odbędzie się otwarta dyskusja poświęcona information literacy. Podobnie jak w poprzednich panelach organizowanych przez ACRL (Science and Technology Section’s Information Literacy Committee) i ten panel zostanie prawdopodobnie zdominowany przez problemy związane z kształceniem użytkowników.

Aby uczestniczyć w panelu, wystarczy zalogować się do serwisu Facebook i udać pod adres:
http://www.facebook.com/event.php?eid=137806689578485

Journal of Information Literacy

2010-06-29T09:19:00.000+02:00

Ukazał się kolejny numer elektronicznego czasopisma open access "Journal of Information Literacy" Vol 4, No 1 (2010). W nim m.in. o modelu information literacy zbudowanym w oparciu o zestaw umiejętności kognitywnych (Judith Keene, John Colvin, Justine Sissons), o trudnościach związanych ze stworzeniem narzędzi do oceny procesu rozwiązywania [przez studentów duńskich uczelni] zadań, do których niezbędne jest umiejętne wykorzystanie informacji (Jos van Helvoort), o zastosowaniu LibGides w kształceniu kompetencji informacyjnych studentów nauk politycznych (Jonathan Miner, Ross Alexander).

Czasopismo dostępne pod adresem: http://ojs.lboro.ac.uk/ojs/index.php/JIL/index

Grafika - Logo czasopisma: http://ojs.lboro.ac.uk/ojs/index.php/JIL/index

Projekt Jarocin'85

2010-06-24T09:12:00.003+02:00

Jarocin to słowo-historia, kojarzone z ciężkim uderzeniem i głosem buntu, zawartym w tekstach punkowych bardów. Czy możliwe jest doświadczenie tego, co czuli uczestnicy Festiwalu Muzyków Rockowych (wcześniejsza nazwa Festiwal Muzyki Młodej Generacji). Na to pytanie starali się odpowiedzieć autorzy Projektu Jarocin'85 - Instytut Kulturoznawstwa UMCS. Projekt zakładał próbę odtworzenia jednej z edycji festiwalu w wirtualnej przestrzeni Second Life. Jednym z podstawowych założeń było przygotowanie studentów do twórczego wykorzystywania nowych technologii oraz umiejętności wyszukiwania, oceny i przetwarzania informacji (głównie w formie cyfrowej) do kreowania nowoczesnych narzędzi dydaktycznych (w postaci opisywanej repliki festiwalu).

Projekt Jarocin'85 wskazuje na możliwości, jakie otwiera wirtualny świat dla dydaktyki kulturoznawczej, a jednocześnie stanowi punkt odniesienia dla zainteresowanych włączaniem edukacji informacyjnej (służącej podnoszeniu kompetencji w zakresie pozyskiwania, oceny i wykorzystania informacji, głównie informacji cyfrowej) w obręb określonych tematycznie działań.

Źródła:
http://historiaimedia.org/2010/06/22/kulturoznawstwo-2-0-czyli-projekt-jarocin-85-w-second-life/
http://pl.wikipedia.org/wiki/Festiwal_w_Jarocinie

Grafika - Jarocin'85 w Second Life: http://historiaimedia.org/2010/06/22/kulturoznawstwo-2-0-czyli-projekt-jarocin-85-w-second-life/

Programa de Desarrollo de Competencias en el Uso de la Información

2010-06-09T09:18:00.000+02:00

Repozytorium InfoLit Global wzbogaciło się ostatnio o kilka nowych pozycji. Wśród dodanych polecam szczególnie serię podcastów przygotowanych przez pracowników la Biblioteca Pedro Grases de la Universidad Metropolitana de Venezuela. Seria powstała na bazie doświadczeń w realizacji Programa de Desarrollo de Competencias en el Uso de la Información (Program Podnoszenia Umiejętności Informacyjnych).

Podcasty udostępnione są za pośrednictwem serwisu YouTube: http://www.youtube.com/watch?v=kYdkwZ4rdgA

Więcej na temat realizowanego w wenezuelskiej bibliotece programu szkoleń information literacy, przeczytać można w artykule:
Juan Daniel Machin Mastrometteo, Programa de desarrollo de competencias en el uso de la información de la biblioteca Pedro Grases: presente y futuro [online]. Dostępny w Internecie: http://tiny.pl/ht4d7

Grafika - flaga Universidad Metropolitana de Venezuela: http://es.wikipedia.org/wiki/Archivo:Bandera-unimet.gif

Google Wonder Wheel = Koło Informacji

2010-06-02T23:01:00.001+02:00

Rodzina Google wzbogaciła się o nowe, interesujące narzędzie: Wonder Wheel (Koło Informacji). W dużym uproszczeniu służy ono do usytuowania frazy wyszukiwawczej (słowa kluczowego) w drzewie relacyjnym - powstaje tym samym coś na kształt mapy myślowej. Wonder Wheel, jak wskazują wypowiedzi doświadczonych instruktorów information literacy, doskonale sprawdza się w praktyce dydaktycznej (zob. strona Science Information Literacy Wiki w serwisie Facebook, zapis debaty z 1 czerwca 2010 r.).

Przykładowy widok Koła Informacji dla zapytania "koń trojański":

Więcej informacji o Wonder Wheel pod adresem: http://www.googlewonderwheel.com

Grafika: http://www.google.pl/search?q=ko%C5%84+troja%C5%84ski&hl=pl&tbo=1&output=search&source=lnt&tbs=ww:1&ei=LsYGTOD1CJKTOJ2-lcUL&sa=X&oi=tool&resnum=2&ct=tlink&ved=0CBMQpwU

Infolit Festival

2010-05-30T23:41:00.000+02:00

W dniu 3 czerwca bieżącego roku wszyscy zainteresowani tematyką information literacy będą mogli wziąć udział w Infolit Festival. Wydarzenie to odbędzie się w dość niecodziennej scenerii- na wirtualnej wyspie Infolit iSchool w Second Life. Infolit iSchool to przestrzeń należąca do University of Sheffield (Department of Information Studies), służąca celom szkoleniowym tejże uczelni oraz popularyzacji koncepcji information literacy (czego zasługą jest intensywna działalność Sheili Webber).

Lokalizacja: http://slurl.com/secondlife/Infolit+iSchool/132/194/22/
Aplikacja do obsługi Second Life: http://secondlife.com

W programie:
- 7 czasu SL (= 16 PL) - Sheila Webber (University of Sheffield), Information Literacy for 21st Century Life,
- 8 czasu SL (=17 PL) - relacja z ostatnich konferencji,
- 9 czasu SL (=18 PL) - Pi Illios (University of Puerto Rico), Literacia en Salud en Second Life (w j. hiszp.)
- 12 czasu SL (=21 PL) - Pi Illios, Health Literacy in SL

Grafika - screen z Infolit iSchool (SL): http://slurl.com/secondlife/Infolit+iSchool/132/194/22/

Inforum 2010

2010-05-27T00:01:00.000+02:00

W toku ostatnich wydarzeń związanych z "wielką wodą" na blogu powstała istotna luka informacyjna. Uzupełniam więc.

Dziś ostatni dzień trwania międzynarodowej konferencji "Inforum" (Praga, 25-27 maj 2010). Do czeskiej stolicy po raz kolejny (ta coroczna konferencja ma już 16-letnią tradycję) przybyli przedstawiciele środowisk zajmujących się profesjonalnymi zasobami informacyjnymi (w szczególności badaniami nad źródłami informacji, ich rozwojem, edukacją informacyjną, a także wykorzystaniem informacji w gospodarce). Organizatorami konferencji są Albertina icome Praha oraz Uniwersytet Ekonomiczny w Pradze (Vysoká škola ekonomická v Praze). Jest to największe takie wydarzenie w Europie Środkowej oraz Europie Środkowo-Wschodniej.

Językami konferencji są czeski oraz angielski. Uczestnicy reprezentują różne kraje, m.in.: Czechy, Niemcy, Serbia, Bułgaria, Wielka Brytania, Francja, a także Polska (Aneta Ostrowska, "Informetric Evaluation of Bulletin EBIB" ; Marzena Marcinek, Urszula Matoga, Dorota Lipińska, "Informetric Evaluation of Bulletin EBIB").

Więcej informacji pod adresem: http://www.inforum.cz/en/about-the-conference

Grafika - logo konferencji: http://www.inforum.cz/en/

E-learning Wyzwaniem dla Bibliotek - 2010

2010-05-26T09:35:00.000+02:00

W dniach 14-15 września, w Warszawie odbędzie się Konferencja "E-learning Wyzwaniem dla Bibliotek". Organizatorami tego przedsięwzięcia są Ośrodek Edukacji Informatycznej i Zastosowań Komputerów w Warszawie oraz Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich. Ubiegłoroczna konferencja (Elbląg, 2009), pod tym samym tytułem, spotkała się z dużym zainteresowaniem środowiska bibliotekarskiego. Powody są dwa:
- program składający się z referatów ukierunkowanych na tematykę kształcenia zdalnego: technologie (oprogramowanie), zawartość kursów e-learningowych (doświadczenia bibliotek w kształceniu bibliotecznym i szerzej w kształceniu umiejętności informacyjnych),
- warsztaty, podczas których uczestnicy uczyli się administrowania kursami na platformach e-learningowych.

Więcej informacji pod adresem:
http://www.konferencja-elearning.oeiizk.waw.pl

Grafika - logo Konferencji: http://www.konferencja-elearning.oeiizk.waw.pl

Information behaviour of the researcher of the future

2010-05-23T16:41:00.002+02:00

Obserwując przemiany w profilu użytkownika informacji na przestrzeni minionej dekady nasuwa się pytanie - jakie będą zachowania informacyjne użytkowników w przyszłości?

W podróż w czasie zabiera nas raport z badań UCL (University College London), przeprowadzonych na zlecenie JISC oraz bibliotek brytyjskich: Information behaviour of the researcher of the future.
Raport dostępny pod adresem: http://www.jisc.ac.uk/media/documents/programmes/reppres/gg_final_keynote_11012008.pdf

Badania miały określić tendencje w sposobach wyszukiwania informacji, a także model interakcji z elektronicznymi zasobami informacyjnymi naukowca przyszłości - wywodzącego się z "pokolenia Google" (ang. "Google generation", osoby urodzone po 1993 r.). Możliwość zdefiniowania powyższych pozwoliłaby na lepsze przygotowanie bibliotek do reagowania na potrzeby użytkowników, a właściwie wyprzedzanie tych potrzeb poprzez modyfikację oferty.

We wstępie autorzy raportu prezentują wyniki badań OCLC nad zachowaniami informacyjnymi uczniów, sądzę, że warto je przytoczyć, gdyż pokazują one dość niepokojący obraz:

89 % uczniów rozpoczyna wyszukiwanie informacji od wyszukiwarki internetowej (jedynie 2 % wybiera stronę internetową biblioteki),
93 % uczniów jest zadowolona z wyników wyszukiwań z zastosowaniem wyszukiwarki internetowej,
wyszukiwarki internetowe lepiej pasują do uczniów, ich stylu życia, aniżeli tradycyjne czy elektroniczne katalogi biblioteczne,
uczniowie nadal korzystają z bibliotek, choć w mniejszym stopniu, od kiedy po raz pierwszy zetkną się z wyszukiwarką internetową,
biblioteka kojarzona jest przede wszystkim z książką, pomimo ogromnych inwestycji bibliotek w zasoby cyfrowe (najczęściej uczniowie nie mają świadomości ich istnienia).

Raport jest zbyt obszerny aby omawiać go w całości. Chciałabym jednakże zwrócić uwagę na fragment, w którym autorzy porównują stereotypy na temat Generacji Google z rezultatami badań:

stereotyp: Posiadają wyższe kompetencje, w zakresie posługiwania się nowymi technologiami.
fakt: Z jednej strony jest to prawda, z drugiej starsze pokolenie nadrabia straty. Młodsi użytkownicy chętniej wykorzystują proste, nieskomplikowane narzędzia.

stereotyp: Preferują systemy umożliwiające interakcję, odwracając się od narzędzi, które sprowadzają ich do roli pasywnego odbiorcy.
fakt: Prawda, pasywne media, takie jak TV czy prasa cieszą się coraz mniejszym zainteresowaniem tej grupy.

stereotyp: W tej grupie nastąpiło przesunięcie w preferowanych formach komunikacji - na formy elektroniczne (IM, SMS etc.).
fakt: Trudno jest traktować wysyłanie wiadomości elektronicznych, jako ogólny trend w komunikacji. Jego popularność/przewaga wiąże się aktualnie z niższymi kosztami (przesyłania wiadomości tekstowej aniżeli audio).

stereotyp: Wykonują wiele czynności jednocześnie.
fakt: Wprawdzie nie ma jednoznacznych dowodów, jednak jest to prawdopodobne. Od wczesnego okresu życia poddani są działaniu mediów, w tym Internetu, co przyczynić się może do rozwoju umiejętności przetwarzania równoległego. Jednocześnie pojawia się pytanie czy w równym stopniu rozwinięte jest przetwarzanie sekwencyjne, niezbędne do czynności czytania.

stereotyp: Preferują wizualną formę informacji nad tekstową.
fakt: W pewnym stopniu tak, choć tekst jest nadal istotny.

stereotyp: Są nietolerancyjni wobec opóźnień, ich potrzeby informacyjne muszą być niezwłocznie zaspokojone.
fakt: Nieprawda. Nie ma dowodów, które potwierdzałyby, że młodsi użytkownicy (Generacja Google) są bardziej niecierpliwi w tym zakresie.

stereotyp: Traktują swoich rówieśników jako bardziej wiarygodne źródło informacji niż uznane autorytety.
fakt: Nieprawda (jest to mit, który ma swoje źródło w funkcjonowaniu nieformalnych społeczności sieciowych).

stereotyp: Mają potrzebę nieustannego przebywania w sieci.
fakt: Nie jest to cecha właściwa tej grupie użytkowników.

stereotyp: To pokolenie "kopiuj-wklej".
fakt: Prawda.

stereotyp: Wolą informację w łatwo przyswajalnych kawałkach, niż pełen tekst.
fakt: Nieprawda. Nie jest to cecha tylko Generacji Google. Płytkie przeszukiwanie i szybkie przeglądanie to cechy wszystkich użytkowników.

stereotyp: Są ekspertami w wyszukiwaniu.
fakt: Nieprawda. Umiejętność obsługi komputera nie idzie w parze z umiejętnościami informacyjnymi. Autorzy raportu podają, że ostrożne spojrzenie na literaturę z ostatnich 25 lat, wskazuje na brak poprawy umiejętności informacyjnych użytkowników (co więcej umiejętności te maleją).

stereotyp: Sądzą, że wszystko jest dostępne na stronach (i do tego za darmo).
fakt: To kwestia otwarta. Istnieją dowody potwierdzające nieświadomość młodych ludzi w zakresie istnienia źródeł komercyjnych, dostępnych bezpłatnie za pośrednictwem biblioteki (autorzy raportu twierdzą, że jest to wina bibliotek).

stereotyp: Nie respektują prawa autorskiego.
Fakt: Prawda (stanowi to duże zagrożenie dla bibliotek, a także producentów i innych dostawców informacji).

Grafika - pierwsza strona raportu: http://www.jisc.ac.uk/media/documents/programmes/reppres/gg_final_keynote_11012008.pdf

Information Literacy for 21st Century life

2010-05-23T12:43:00.002+02:00

Podczas konferencji Oeiras a Ler, która odbyła się w dniach 20-21 maja w portugalskim mieście Oeiras, uczestnicy mogli wysłuchać wykładu Sheili Webber nt. znaczenia umiejętności informacyjnych w 21 w.
Shelia Webber, Information Literacy for 21st Century life

Prezentacja z tego wystąpienia udostępniona została w dniu wczorajszym w serwisie Slideshare.net, pod adresem:
http://www.slideshare.net/sheilawebber/information-literacy-for-21st-century-life

Sheila Webber, poprzez przedstawienie wybranych trendów w postrzeganiu informacji i umiejętności informacyjnych, wyznacza interesujące kierunki w ewolucji [rewolucji?] koncepcji information literacy: zwiększenie nacisku na umiejętność wykorzystania informacji nieprofesjonalnej (np. tej wygenerowanej przez sieciowe społeczności), informację w innej formie niż dokument tekstowy (której źródłem jest np. drugi człowiek), informację służącą "dobremu życiu", a więc wspomagającą rozwiązywanie problemów codzienności.

Grafika - pierwsza strona prezentacji: http://www.slideshare.net/sheilawebber/information-literacy-for-21st-century-life

Handbook for Information Literacy Teaching

2010-05-19T23:46:00.001+02:00

Dzisiejszy wpis będzie kontynuacją wątku o działalności bibliotekarzy z Cardiff University (chciałabym wyeksponować informację zamieszczoną przez Matyldę Filas - Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie - w komentarzu do poprzedniego postu). Zespół z Cardiff nie tylko prowadzi szkolenia dla użytkowników, lecz również dzieli się swoim doświadczeniem, czego dowodem jest współpraca z zagranicznymi bibliotekami (w tym Biblioteką Uniwersytecką w Warszawie) czy opublikowanie podręcznika dla trenerów, projektantów szkoleń umiejętności informacyjnych:

Jessica Gaunt [et al]: Handbook for Information Literacy Teaching (HILT). [Cardiff], 2009.

Książka udostępniona jest na licencji Creative Commons, pod adresem: http://www.cardiff.ac.uk/insrv/educationandtraining/infolit/hilt

Grafika - strona tytułowa: http://www.cardiff.ac.uk/insrv/educationandtraining/infolit/hilt/HILT%202009%20%28copyright%29%20pdf.pdf

Cardiff University - multimedialne lekcje IL

2010-05-17T19:17:00.000+02:00

Sheila Webber umieściła na swoim blogu (http://information-literacy.blogspot.com/2010/05/lilac-presentations-online.html) informację o udostępnieniu przez organizatorów konferencji LILAC wybranych prezentacji. Ja szczególnie zachęcam do zapoznania się z prezentacją Nigel Morgan oraz Nicola Jones z Cardiff University. Autorzy przedstawiają projekt szkoleń multimedialnych IL, od decyzji o formie szkoleń po ich realizację. Z efektami działań zespołu z Cardiff można zapoznać się odwiedzając stronę: https://ilrb.cf.ac.uk/bank_type/demos.html.

Prezentacja z konferencji dostępna jest pod adresem: http://www.lilacconference.com/dw/programme/Presentations/Monday/Wogan_Suite/Nigel_Morgan_Nicola_Jones_now_showing.pdf

Grafika - Logo Cardiff University: https://ilrb.cf.ac.uk

Information Literacy w różnych językach świata

2010-05-17T18:27:00.001+02:00

Information Literacy to tematyka najprężniej rozwijająca się w obszarze anglojęzycznym. Stanowi rozszerzenie koncepcji szkoleń bibliotecznych (library instruction, bibliographic instruction), której początki notujemy pod koniec 19 w. W 1876 r. Melvil Dewey zawarł na kartach pierwszego czasopisma fachowego z zakresu bibliotekarstwa następujące stwierdzenie:

"The time is when a library is a school, and the librarian is in the highest sense a teacher".

Podkreślił tym samym edukacyjną rolę biblioteki, która w kolejnych latach rosła w siłę; obecnie zaś - w wielu krajach - odsuwana jest na boczny tor, jako działalność drugorzędna[1].

Obecność tematyki IL (w badaniach oraz dyskursie edukacyjnym) poza obszarem anglojęzycznym potwierdza (w pewnym stopniu) istnienie odpowiedników obcojęzycznych o dokładnym bądź zbliżonym znaczeniu. Poniżej prezentuję kilka wybranych:

angielski: Information literacy
http://www.informationliteracy.org.uk

czeski: Informační gramotností
http://www.infogram.cz

duński: Informationskompetence
http://www.nordinfolit.org (portal krajów skandynawskich : Dania, Finlandia, Grenlandia, Islandia, Norwegia, Szwecja, Wyspy Owcze)

fiński: Informaatiolukutaidon
http://www.helsinki.fi/infolukutaito/ILopetus/osaamistavoitteet.html

francuski: Maitrise de l’information
http://www.mapageweb.umontreal.ca/lerouxe/AAFD/AAFD_index_en.html

hiszpański: Alfabetización informacional
http://www.alfared.org

holenderski: Informatievaardigheden
http://www.informatievaardigheden.nl

litewski: Informacinio raštingumo
http://www.ir.mb.vu.lt

niemiecki: Informationskompetenz
http://www.informationskompetenz.de

norweski: Informations Kompetanse

perski: سواد اطلاعاتی
http://iraninfolit.blogspot.com

polski: Alfabetyzacja informacyjna (Kultura informacyjna)

portugalski: Literacia da informação
http://literaciadainformacao.web.simplesnet.pt/Mapa_Sitio.htm

rosyjski: Информационна грамотност
http://www.mediagram.ru

szwedzki: Informations kompetens

[1] World Encyclopedia of library and information services. Editor Robert Wedgeworth. 3rd ed. Chicago: American Library Association, 1993, s. 116-119.

Grafika - flagi świata: http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_world_flag_2006.png

The digital information seeker - raport OCLC

2010-05-13T01:19:00.002+02:00

Na stronie JISC ukazał się raport OCLC dotyczący zachowań informacyjnych użytkowników w środowisku cyfrowym. Autorzy raportu dokonali analizy wyników 12 wybranych projektów, tworząc syntezę dostarczającą cennych informacji o profilu współczesnego użytkownika (biblioteki akademickiej w Wielkiej Brytanii).

Lynn Silipigni Connaway, Timothy J. Dickey, The Digital Information Seeker : Report of the Findings from Selected OCLC, RIN, and JISC User Behaviour Projects [pdf].

Raport dostępny pod adresem: http://www.jisc.ac.uk/publications/reports/2010/digitalinformationseekers.aspx

Analiza pozwoliła na określenie kilku zasadniczych zmian w zachowaniach informacyjnych użytkowników:

nacisk na wygodę i szybkość dostępu do informacji (bez względu na wiek użytkownika czy reprezentowaną dyscyplinę); naukowcy cenią sobie w szczególności dostęp do treści naukowych z komputera domowego, studenci zaś doceniają możliwość dostępu do zasobów elektronicznych w bibliotece,
oczekiwania względem systemu bibliotecznego: zwiększenie funkcjonalności (w tym treści, narzędzi do oceny zasobów),
wysoka samoocena w zakresie wykorzystania narzędzi wyszukiwawczych.

Wydaje się, że nie ma potrzeby podwyższania umiejętności informacyjnych [raport bazuje na wynikach 12 innych projektów, autorzy kilku z nich właśnie w braku umiejętności informacyjnych dopatrują się braku efektywności wyszukiwań], a istotnym czynnikiem dla polepszenia procesu wyszukiwawczego jest dbałość o wyposażanie obiektów w wysokiej jakości metadane.

Wnioski wyłaniające się dla bibliotek to konieczność przyjęcia pewnej strategii [którą można określić jako strategia uproszczeń] w projektowaniu systemów bibliotecznych, w myśl której interfejs OPAC'a przypominać ma popularne wyszukiwarki (Google) bądź serwisy internetowe (Amazon). Istotna jest również większa dynamika zmian. System powinien nadążać za zmieniającymi się zachowania informacyjnymi użytkowników [niestety myśl ta daleka jest od ekonomicznego aspektu rozwoju bibliotecznych systemów informacyjnych].

Ps: Scedowanie powodzenia procesu wyszukiwawczego na budowę systemu informacyjnego jest w moim odczuciu nie do końca słuszne. Naturalnie bardziej zaawansowany "klon" interfejsu Google, będzie zachęcał i upraszczał zadanie użytkownikowi, ale czy jednocześnie nie spowoduje zaniknięcia umiejętności formułowania rozbudowanych zapytań (a tym samym braku odpowiedzi o wysokim stopniu relewancji, często głęboko ukrytych)?

Grafika - Strona tytułowa raportu: http://www.jisc.ac.uk/publications/reports/2010/digitalinformationseekers.aspx

Koncepcje i standardy kształcenia uźytkowników bibliotek akademickich

2010-05-11T08:12:00.001+02:00

18 marca 2010 r., podczas seminarium bibliotek polskich uczelni technicznych "E-learning jako alternatywna forma szkolenia użytkowników bibliotek", Lidia Derfert-Wolf przedstawiła prezentację, w której zarysowała podstawy koncepcji information literacy, a także szczegółowo przedstawiła wybrane standardy i modele kształcenia informacyjnego, jakie wykorzystać można w szkolnictwie wyższym (CILIP, ACRL, SCONUL, Big6 Skills). Prezentacja wzbogacona jest licznymi przykładami realizacji edukacji informacyjnej w trybie zdalnym.

Lidia Derfert-Wolf, Koncepcje i standardy kształcenia użytkowników bibliotek akademickich [prezentacja].

Prezentacja dostępna pod adresem: http://www.bg.pw.edu.pl/PolBit/2010/Inf_literacy_D-W.pdf

Grafika - pierwsza strona prezentacji: http://www.bg.pw.edu.pl/PolBit/2010/Inf_literacy_D-W.pdf

Information Literacy Section Newsletter

2010-05-09T02:04:00.006+02:00

Na stronie IFLA (Information Literacy Section) ukazał się kolejny numer Newslettera, pierwszy w tym roku kalendarzowym.

Newsletter dostępny pod adresem: http://www.ifla.org/files/information-literacy/Newsletter2-10.pdf

Sekcja rozpoczyna kolejny okres swojej działalności. Nowy przewodniczący, a także nowy redaktor newslettera to zapowiedź zmian. O tym, że zmierzają one ku umocnieniu pozycji sekcji świadczyć może zwiększenie się liczby jej członków oraz nowe miejsce w strukturze IFLA. Prace sekcji koncentrują się obecnie nad przygotowaniami do 76-tego Kongresu IFLA w Gothenburgu (program powstaje we współpracy z The Reference and Information Services Section, planowana jest także współpraca z innymi sekcjami).

W Newsletterze m.in.:

powody dla których 75-ty Kongres IFLA można uznać za udany dla Sekcji ds. Information Literacy,
zaproszenie do uczestnictwa w Nordic Information Literacy Summer School,
zaproszenie do udziału w 6th Creating Knowledge Conference! Information Literacy and Diversity in Higher Education: Mapping the Learning Environment, która odbędzie się 8-10 września 2010 r. w Bergen (Norwegia),
"Report of Activities: Poland" - czyli akcent polski. Wspólnie z Zuzą Wiorogórską starałyśmy się w dużym skrócie przedstawić stan polskiej edukacji informacyjnej, a także zaprezentować kilka wybranych inicjatyw, w tym niniejszy blog (Alfabetyzacja Informacyjna),
prezentacja sieciowych materiałów z Kolumbii i Ameryki Łacińskiej dot. tematyki IL, zebranych m.in. dzięki projektowi InfoLit,
zaproszenie do udziału w 7-ej corocznej konferencji Georgia Conference on Information Literacy, która odbędzie się 1-2 października 2010 r. w Georgia (Stany Zjednoczone)

Grafika - logo IFLA: http://www.ifla.org/

Umiejętności informacyjne gimnazjalistów

2010-05-07T01:15:00.000+02:00

W najnowszym numerze "Przeglądu Bibliotecznego" ukazał się artykuł Marioli Antczak (Katedra Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej Uniwersytetu Łódzkiego) poświęcony problematyce kształcenia umiejętności informacyjnych gimnazjalistów.

Mariola Antczak, Rola bibliotekarzy w nauczaniu umiejętności informacyjnych gimnazjalistów : Wybrane zagadnienia. "Przegląd Biblioteczny" 2010, Nr 1, s. 58-71.

Autorka przybliża, jednocześnie poddając krytyce, aktualne rozwiązania legislacyjne (w polskim systemie oświaty) w zakresie kształcenia umiejętności informacyjnych. Likwidację międzyprzedmiotowej ścieżki Edukacja czytelnicza i medialna, odczytuje jako scedowanie dydaktyki informacyjnej z najlepiej przygotowanych do tej roli bibliotekarzy, na nauczycieli przedmiotowych (których wiedzę w tym zakresie, a raczej jej niedostatek ujawniają przeprowadzone przez autorkę badania). Uwstecznienie działań w obszarze przygotowywania młodzieży gimnazjalnej do uczestnictwa w społeczeństwie informacyjnym, upatruje w nieodpowiednim wyznaczaniu celów edukacyjnych (ukierunkowanie na zdawalność testów, a nie na faktyczne umiejętności).

Wzorcem, o który mogłaby się opierać polska edukacja informacyjna, jest model Big6 Skills. Autorka rozszerza amerykański standard o jeszcze jedną, istotną umiejętność: dokumentowanie informacji. Uzasadnieniem owego rozszerzenia jest skala popełnianych przez uczniów plagiatów, niewiedza o konieczności rejestrowania wykorzystanych prac. Ta niewielka zmiana w modelu zza oceanu może okazać się krokiem milowym na drodze do tworzenia polskich standardów kształcenia informacyjnego.

Grafika - dr Mariola Antczak: http://www.kbin.uni.lodz.pl/index.php?tresc=2

IL a biblioteki cyfrowe

2010-04-27T23:51:00.001+02:00

Podczas III Międzynarodowej Konferencji nt. Bibliotek Cyfrowych - która odbyła się w lutym bieżącego roku, w New Delhi (Indie) - przedstawiona została interesująca prezentacja nawiązująca do tematyki IL: Bridging the digital divide – digital libraries in information literacy instruction in India and Germany. Autorzy, Andreas Klingenberg oraz Neena Singh, wskazali na potrzebę włączania tematyki cyfrowych zasobów (bibliotek cyfrowych) w zakres edukacji informacyjnej. Dokonali porównania dostępności technologii oraz innych czynników wspierających podnoszenie poziomu umiejętności informacyjnych w Indiach oraz Niemczech. Wskazali słabe punkty sumujące się na "cyfrową przepaść" pomiędzy tymi dwoma państwami.

Zachęcam do lektury, gdyż mimo odległości geograficznej, dzielącej nas od Indii (prezentacja skupia się przede wszystkim na edukacji informacyjnej w tym kraju), część propozycji adresowanych do bibliotekarzy z kraju Gandhiego, byłaby korzystna do implementacji również na gruncie polskim, m.in.:
- uznanie potrzeby kształcenia informacyjnego poprzez opracowanie/realizację systematycznych programów IL zintegrowanych z podstawą programową,
- przekonanie do swoich racji (tj. potrzeb w zakresie dydaktyki informacyjnej) decydentów (np. władze uczelni),
- promowanie idei IL.

Prezentacja dostępna pod adresem: http://eprints.rclis.org/18053/1/Singh_Klingenberg_ICDL2010_Bridging-the-digital-divide.pdf

Grafika: Logo konferencji: http://www.teriin.org/events/icdl/

TRAILS

2010-04-25T00:13:00.000+02:00

TRAILS (Tool for Real-time Assessment of Information Literacy Skills) to narzędzie internetowe służące diagnostyce umiejętności informacyjnych uczniów na poziomie 9-tym wg systemu amerykańskiego (14-15 lat). Składa się z rozbudowanego testu (w j. ang.) oraz panelu do jego obsługi (w tym panelu dla ucznia oraz dla nauczyciela - do zarządzania testem). Przygotowane przez zespół składający się z pracowników bibliotek Kent State University. Opiera się na dwóch grupach standardów: Ohio Academic Content Standards oraz Information Power (oprac. American Association of School Librarians). TRAILS jest narzędziem darmowym. Twórcy zadbali o dodatkowe informacje o sposobach wykorzystania (krok po kroku) w praktyce edukacyjnej.

TRAILS dostępny jest pod adresem: http://www.trails-9.org

Grafika: Logo TRAILS: http://www.trails-9.org

Po wiosennej przerwie

2010-04-24T23:26:00.000+02:00

Niniejszy post rozpocznę od akcentu prywatnego. Po ponad miesięcznej przerwie w nowych "czterech ścianach", na nowym systemie i z nowym dostawcą Internetu, wznawiam blogo-akcję informacyjną o edukacyjno-bibliotekarskim rynku information literacy. Stałym czytelnikom dziękuję za cierpliwość, nowych zapraszam do lektury "alfabetyzacji informacyjnej".

Communications in Information Literacy

2010-03-17T20:05:00.001+01:00

Ukazał się specjalny nr elektronicznego czasopisma Communications in Information Literacy Vol 3, No 2 (2009), opatrzony tytułem "Focus on Assessment". Wydanie zostało przygotowane przez Sarah McCord oraz Terry Taylor.

W numerze większość artykułów poświęcona jest ocenie poziomu umiejętności informacyjnych, a tym samym ocenie efektów kształcenia informacyjnego (realizowanego w oparciu o określone standardy/modele).

Czasopismo dostępne pod adresem: http://www.comminfolit.org/index.php/cil/index

Grafika - Strona tytułowa najnowszego numeru czasopisma: http://www.comminfolit.org/index.php/cil/issue/current

Peer review - YouTube

2010-03-11T23:26:00.002+01:00

W jaki sposób określić można wartość informacji (dokumentu). Jedną z metod jest wybór tekstu recenzowanego, np. zamieszczonego w "wysoko ocenianym", a więc punktowanym czasopiśmie naukowym (w Polsce wykaz czasopism punktowanych znajduje się na stronie Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego).

Prawdopodobnie większość studentów zostanie wyposażona w wiedzę o podstawowym piśmiennictwie (w tym również wyborze recenzowanych czasopism) z zakresu wybranej dyscypliny już na pierwszym semestrze. Jednak czy każdy student otrzyma wskazówki jak dokonywać oceny innych publikacji. Czy otrzyma wiedzę o przebiegu procesu recenzowania oraz o różnicach pomiędzy polskim systemem recenzowania, a systemami przyjętymi w innych krajach?
Powyższe pytania zostawiam otwarte, jednocześnie zachęcając do zapoznania się (a może również zainspirowania) z kilkoma interesującymi filmami edukacyjnymi prezentującymi cykl życia tekstu naukowego poddanego procesowi "peer-review" (anglosaski system recenzowania):

Peer Review in 5 minutes (North Carolina State University Libraries): http://www.lib.ncsu.edu/tutorials/pr
Scientific Paper (Massachusetts Institute of Technology Libraries): http://techtv.mit.edu/collections/mitlibraries/videos/3635-the-scientific-paper

Scientific Publication Cycle (Massachusetts Institute of Technology Libraries): http://techtv.mit.edu/collections/mitlibraries/videos/3636-scientific-publication-cycle

Grafika - Peer Review Cartoons: http://www.cartoonstock.com/lowres/nki0083l.jpg

Project Information Literacy - YouTube

2010-03-11T22:15:00.000+01:00

W 2008 r. grupa studentów z siedmiu amerykańskich college'ów rozpoczęła pracę nad serią krótkich filmów przybliżających podstawowe założenia koncepcji information literacy. Od 2009 r. filmy dostępne są w serwisie YouTube pod adresem : http://www.youtube.com/user/ProjInfoLit

Co pewien czas oferta kanału Project Information Literacy rozszerza się, dlatego też warto go subskrybować.
Życzę miłego oglądania!

Grafika - avatar użytkownika ProjInfoLit w YouTube: http://www.youtube.com/user/ProjInfoLit

Information Literacy: A Neglected Core Competency

2010-03-11T21:34:00.001+01:00

W najnowszym numerze elektronicznego czasopisma EDUCASE Quarterly Magazine (czasopismo wydaje Stowarzyszenie EDUCASE), ukazał się interesujący artykuł Sharon A. Weiner na temat najpilniejszych zmian, jakie muszą nastąpić w modelu nauczania, tak aby szkoła przygotowała uczniów do przeprowadzenia
efektywnego procesu wyszukiwania informacji w dorosłym życiu (umiejętność ta będzie, a właściwie jest już jedną z kluczowych kompetencji na rynku pracy).

Sharon A. Weiner, Information Literacy: A Neglected Core Competency. "EDUCAUSE Quarterly Magazine" 2010, Vol. 33, No 1.

Information literacy stanowi tytułowe zaniedbanie (ang. neglect) obecnego systemu edukacji. Niedostateczne przygotowanie uczniów ujawnia, jak wskazuje autorka, Raport przygotowany w 2009 r. przez Information School at the University of Washington (w ramach Projektu Information Literacy).

We wstępie Sharon A. Weiner stawia następujące tezy:

uczniowie korzystają z ograniczonej ilości [nierelewantnych] zasobów informacyjnych, bez względu na zapytanie informacyjne,
kompetencje informacyjne mają podstawowe znaczenie w procesie uczenia się przez całe życie,
system edukacyjny powinien przygotowywać uczniów do posługiwania się informacją (kształcić kompetencje informacyjne) przez cały okres nauki,
w kształceniu informacyjnym uczniów niezbędna jest współpraca (nauczycieli, wykładowców, bibliotekarzy i innych osób uczestniczących w procesie nauczania).

Artykuł dostępny pod adresem: http://www.educause.edu/EDUCAUSE+Quarterly/EDUCAUSEQuarterlyMagazineVolum/InformationLiteracyANeglectedC/199382

Raport Project Information Literacy Progress ”Lessons Learned” dostępny pod adresem: http://projectinfolit.org/pdfs/PIL_Fall2009_Year1Report_12_2009.pdf

Grafika - Sharon A. Weiner: http://www.infolit.org/contact.html

Nástroje vizualizace informací

2010-03-02T02:13:00.001+01:00

Zachęcam do lektury artykułu, jaki ukazał się w najnowszym numerze czeskiego czasopisma elektronicznego poświęconego problematyce informacji naukowej Inflow.cz:

Matýsová Tereza, Nástroje vizualizace informací jako součást kurzů informační gramotnosti. Část I. "Inflow.cz" 2010, Vol. 3, No. 2.

Autorka przedstawia arkana visual literacy (vizuální gramotnost), umiejętności przetwarzania informacji w postaci graficznej. Umiejętność ta kształtowana jest podczas kursów information literacy. Nawiązując do bogatego piśmiennictwa z zakresu psychologii prezentuje korzyści wynikające z wizualizacji wiedzy. Opisuje kilka wybranych technik wizualizacji, m.in. mind maps (mapy mentalne).

Artykuł dostępny pod adresem: http://www.inflow.cz/abc

Grafika - logo Inflow.cz: http://www.inflow.cz

Technologie Informacyjne w Warsztacie Nauczyciela

2010-03-02T01:27:00.000+01:00

W dniu 22-23 kwietnia 2010 r., w Krakowie odbędzie się kolejna, trzecia już edycja Konferencji z cyklu Technologie Informacyjne w Warsztacie Nauczyciela. Tematem przewodnim tegorocznego zjazdu są Nowe wyzwania edukacyjne implikowane rozwojem technologii informacyjnej. Organizatorzy, Katedra Informatyki i Metod Komputerowych Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie, Polskie Towarzystwo Informatyczne oraz Kuratorium Oświaty w Krakowie zapraszają do zgłaszania tematów wystąpień w następujących obszarach:

wykorzystanie metod m-learningowych na różnych etapach kształcenia,
planowanie i realizacja procesu edukacyjnego w wirtualnej rzeczywistości edukacyjnej,
serwisy społecznościowe, a kształcenie i wychowanie,
ICT w koncepcji lifelong learning.

Więcej informacji pod adresem: http://www.up.krakow.pl/kmk/konferencja/index.php?page=aktualnosci

Grafika - logo konferencji: http://www.up.krakow.pl/kmk/konferencja

Prezentacja

2010-02-20T15:42:00.006+01:00

Zapraszam do zapoznania się z prezentacją InfoLit Global : w kierunku rozwoju idei Information Literacy, przygotowaną na seminarium "Otwarte Zasoby Edukacyjne". Seminarium odbyło się 19 lutego 2010 r. w siedzibie Dolnośląskiej Biblioteki Pedagogicznej we Wrocławiu.

Prezentacja dostępna pod adresem http://www.slideshare.net/sarna/infolit-global-3228583

Grafika - fragm. prezentacji

Information Literacy through the Streets of Hollywood

2010-02-16T19:12:00.002+01:00

Information Literacy through the Streets of Hollywood to tytuł planowanej publikacji, do której współtworzenia zaprasza Vermont Library Association (Stowarzyszenie Bibliotek Stanu Vermont, USA), inicjator przedsięwzięcia. W efekcie ma powstać przewodnik prezentujący różne praktyki włączania filmu w proces kształcenia umiejętności informacyjnych (scenariusze zajęć, materiały edukacyjne, instrukcje dla autorów kursów).
Autorzy proszeni są o przesyłanie scenariuszy zajęć.

Poniżej kilka propozycji z listy tematów:

FILM oraz identyfikacja potrzeb informacyjnych, określenie zakresu niezbędnej informacji (identyfikacja typów i formatów dostępnych zasobów, analiza kosztów i korzyści
FILM oraz efektywne, skuteczne wydobycie potrzebnej informacji (dostęp do informacji, wybór strategii wyszukiwawczej, systemu informacyjnego) FILM oraz ocena informacji (selekcja informacji, umiejętność jej interpretacji i syntezy),
FILM oraz efektywne wykorzystanie informacji do realizacji określonych celów,
FILM oraz prawny i ekonomiczny aspekt wykorzystania informacji,
FILM oraz poznanie etycznego i społecznego aspektu wykorzystania informacji,
wykorzystanie umiejętności informacyjnych oraz informatycznych w tworzeniu własnych filmów.

Więcej informacji pod adresem: http://www.vermontlibraries.org/call-for-proposals-information-literacy-through-the-streets-of-hollywood#more-1533

Grafika - Logo Vermont Library Association: http://www.vermontlibraries.org/

ICT in Education

2010-02-10T17:20:00.002+01:00

ICT in Education (Information and Communication Technology in Education) to nazwa kursu udostępnionego on-line przez UNESCO’s Bangkok Office, wcześniej dystrybuowanego na płytach CD (od czerwca 2009 r.). Kurs adresowany jest do nauczycieli, pedagogów oraz innych osób mających wpływ na kształt polityki edukacyjnej.

Składa się z dwóch modułów:
Moduł 1. Dostarcza niezbędnych informacji o ICT (definicja, cele), objaśnia w jaki sposób należy włączyć ICT w proces edukacji.

Moduł 2. Pomaga w podjęciu decyzji związanych z włączeniem ICT w proces edukacji (zdefiniowanie potrzeb, technologii,organizacja pracy).

Kurs ICT in Education dostępny jest pod adresem: http://www2.unescobkk.org/ict/elearning

Więcej informacji o kursie: http://www.unescobkk.org/education/ict/online-resources/databases/ict-in-education-database/article/article/popular-e-learning-cd-on-ict-in-education-now-available-online

Grafika - screen kursu: http://www2.unescobkk.org/ict/elearning

Big6 Webinar

2010-02-05T22:29:00.004+01:00

Pierwszy kwartał roku to czas obfitości w kalendarzu information literacy. Nie sposób wymienić wszystkich godnych uwagi "eventów", jakie odbywają się na świecie.

W pierwszym lutowym poście chciałabym zapoznać czytelników bloga z ofertą szkoleniową Big6. Czym jest Big6? To jeden z najpopularniejszych standardów nauczania information literacy w Stanach Zjednoczonych (dostosowany do krajowego systemu edukacji), stworzony przez Roberta E. Berkowitza i Mike'a Eisenberga. Big6 wyszedł poza granice Stanów jako prymarny produkt stosowany w dydaktyce informacyjnej lub inspiracja dla nowych programów.

Występująca w nazwie "6" wskazuje na określone kompetencje informacyjne:
1) zdefiniowanie zadania,
2) określenie/zbudowanie strategii wyszukiwawczej,
3) lokalizacja i dostęp do informacji,
4) wykorzystanie informacji,
5) synteza informacji,
6) ocena informacji.

Więcej informacji na temat Big6 pod adresem: http://www.big6.com

Szkolenia proponowane przez zespół Big6 przygotowane są w formie Webinariów. Szczegółowe informacje pod adresem: http://www.big6.com/go/wp-content/2010/02/2010_Big6_Webinar_Series_Registration_Form.pdf

Grafika - Logo Big6: http://www.big6.com

Georgia Conference on Information Literacy 2010

2010-01-29T00:20:00.000+01:00

W dniach 2-10 października 2010 r., w amerykańskim mieście Savannah (Stan Georgia) odbędzie się 7. doroczna konferencja Georgia Conference on Information Literacy. Celem konferencji jest wymiana wyników badań oraz najlepszych metod w zakresie nauczania, uczenia się oraz oceny umiejętności informacyjnych.
Organizatorzy zapraszają do zgłaszania referatów w następujących obszarach tematycznych:
- definicja information literacy w erze cyfrowej,
- skuteczne sposoby rozwijania kompetencji informacyjnych studentów,
- współpraca pomiędzy bibliotekarzami oraz nauczycielami, pracującymi nad rozwijaniem umiejętności studentów w zakresie prowadzenia badań,
- information literacy w różnych dyscyplinach,
- ocena inicjatyw information literacy,
- własność intelektualna, prawo autorskie oraz plagiat w erze cyfrowej.

Więcej informacji pod adresem: http://ceps.georgiasouthern.edu/conted/infolit.html

Grafika - Coastal Georgia Center: http://ceps.georgiasouthern.edu/conted/infolitlinks.html

Otwarte Zasoby Edukacyjne

2010-01-27T22:34:00.002+01:00

Otwarte Zasoby Edukacyjne to tytuł seminarium, które odbędzie się 19 lutego 2010 r., we Wrocławiu. Organizatorami są Serwis Elektroniczna Biblioteka Pedagogiczna i Dolnośląska Biblioteka Pedagogiczna we Wrocławiu. W programie przewidziano również miejsce na tematykę information literacy.
Ciesze się, że będę mogła uczestniczyć w tym przedsięwzięciu. W trakcie swojego wystąpienia postaram się przedstawić zasoby edukacyjne InfoLit Global oraz zachęcić uczestników do współtworzenia tego repozytorium (o InfoLit Global pisałam w grudniowym poście). Serdecznie zapraszam!

Uwaga!

Trwają prace nad poprawieniem funkcjonalności strony InfoLit Global. Repozytorium do ukończenia prac dostępne będzie pod alternatywnym adresem: http://infolitglobal.net/directory/en/

Więcej informacji o seminarium pod adresem: http://www.dbp.wroc.pl/biblioteki/wroclaw/index.php?option=com_content&view=article&id=133:seminarium&catid=34:aktualnosci&Itemid=1

Grafika - Dolnośląska Biblioteka Pedagogiczna: http://www.dbp.wroc.pl/biblioteki/wroclaw/images/stories/www135/020-135.jpg

Information Literacy Irish Award 2010

2010-01-27T22:13:00.000+01:00

W trakcie międzynarodowej Konferencji LILAC (Librarians' Information Literacy Annual Conference), odbywającej się w bieżącym roku w irlandzkim mieście Limerick, w dniach 29-31 marca, wręczona zostanie nagroda za osiągnięcia na polu edukacji informacyjnej. Nagroda została ufundowana przez LAI (Library Association of Ireland) oraz CONUL (Consurtium of National and University Libraries). Zwycięzca wyłoniony zostanie spośród kandydatów działających na rzecz podwyższania umiejętności informacyjnych członków organizacji, związanych z jednym z wielu sektorów funkcjonujących na terenie Irlandii.

Więcej informacji o nagrodzie pod adresem: http://www.library.ie/weblog/2010/01/18/information-literacy-irish-award-2010
Informacje o konferencji pod adresem: http://www.lilacconference.com/dw

Grafika - logo LILAC: http://www.lilacconference.com/dw

E-kurs information literacy w Universidad de Santiago de Compostela

2010-01-20T11:17:00.000+01:00

W repozytorium E-lis (E-prints in Library and Information Science) dostępne są nowe artykuły związane z tematyką information literacy. Autorką publikacji jest Carmen Varela-Prado Dyrektor Biblioteca da E.U. de Maxisterio - Lugo (Hiszpania). Autorka prezentuje projekt kursu, realizowanego w trybie e-learningu, przez La Escuela Universitaria de Formación del Profesorado (wydział kształcący przyszłych nauczycieli i pedagogów). Istotą tego kursu, jest wytworzenie postawy wobec kompetencji informacyjnych, wykorzystywania w pracy i nauce technologii informacyjnych oraz wzajemnej współpracy (umiejętności komunikacyjne).

Artykuły dostępne są pod następującymi adresami:
http://eprints.rclis.org/17703/
http://eprints.rclis.org/17701/

Projekt, o którym mowa w artykułach, stanowi kolejny przykład wykorzystania platform e-learningowych, a także metodyki kształcenia zdalnego, w kierunku kształcenia umiejętności informacyjnych. Prezentowane w piśmiennictwie światowym (w mniejszym stopniu także krajowym) sposoby realizacji edukacji informacyjnej, wskazują na wytwarzanie się i umacnianie modelu kształcenia informacyjnego w trybie zdalnym. Pozostaje oczywiście pytanie, co z osobami nieobytymi z urządzeniami, takimi jak mikrokomputery. Czy e-dydaktyka information literacy nie będzie zarezerwowana tylko dla obytej z technologią generacji Google...

iSkillsZone

2010-01-16T17:09:00.003+01:00

Na blogu Sheili Webber zamieszczona została informacja o e-kursie information literacy iSkillsZone, przygotowanym dla studentów University of the West of England. Kurs dostępny jest dla wszystkich zainteresowanych pod adresem: http://iskillzone.uwe.ac.uk.
To interaktywne narzędzie może stanowić wzór dla naszej rodzimej produkcji e-learningowej!

Źródło: http://information-literacy.blogspot.com

Grafika - logo kursu: http://iskillzone.uwe.ac.uk

Creating Knowledge VI

2010-01-12T19:49:00.004+01:00

Creating Knowledge to cykliczna konferencja o charakterze międzynarodowym, realizowana każdego roku w innym kraju skandynawskim. Tegoroczna, szósta edycja odbędzie się w norweskim mieście portowym Bergen, w dniach 8-12 września. Temat przewodni konferencji brzmi: Information Literacy and Diversity in Higher Education. Mapping the Learning Environment. Organizatorami tego przedsięwzięcia są: University of Bergen Library, Bergen University College Library oraz Norwegian School of Economics and Business Administration Library. Konferencja ma dwa zasadnicze cele, a mianowicie wskazanie drogi dla edukacji wspierającej wielokulturowość/wieloetniczność oraz tworzenie otoczenia wspierającego ten model edukacji.

Warto zaznaczyć, że brak znajomości norweskiego nie stanowi przeszkody dla zainteresowanych uczestnictwem, gdyż językiem konferencji będzie angielski.

Wskazówki dla autorów zainteresowanych wystąpieniem (bądź poprowadzeniem warsztatów) dostępne są pod adresem: https://konferanse.uib.no/index.php/creatingknowledge/2010/schedConf/cfp

Źródło : https://konferanse.uib.no/index.php/creatingknowledge/2010/schedConf/overview

Grafika - baner strony konferencji: https://konferanse.uib.no/index.php/creatingknowledge/2010

Информационная грамотность и медиаобразование

2010-01-07T17:30:00.004+01:00

Информационная грамотность и медиаобразование to rosyjski portal poświęcony problematyce information literacy oraz edukacji medialnej (pierwszy człon nazwy - Информационная грамотность - to odpowiednik angielskiego pojęcia information literacy), prowadzony przez Information Resources Committee of the Governor’s Administration of the Khanty-Mansiysk Autonomous Region.

Portal dostępny pod adresem:
http://www.mediagram.ru/

Na stronie wyodrębnione są następujące sekcje:

Информационная грамотность - historia i rozwój koncepcji information literacy (na świecie i w Rosji)
Медиаобразование - edukacja medialna, geneza i stan obecny (na świecie i w Rosji)
Библиотека - internetowa biblioteka,
Документы - zalecenia, standardy, wytyczne,
Словарь - słownik terminów z zakresu information literacy i edukacji medialnej,
Учебные программы - programy nauczania,
Ссылки - zbiór linków (w tym obszerny zbiór adresów rosyjskich stron)

Istnieje możliwość publikacji prac z zakresu information literacy i edukacji medialnej na portalu. Autorzy mogą przesyłać artykuły na adres redakcji. Prace zamieszczane są na stronie po zatwierdzeniu przez komitet redakcyjny (na zasadach Open Access).

Portal stanowi kompendium wiedzy z zakresu information literacy. Znajdziemy w nim m.in. informacje o pierwszych pracach związanych z tą tematyką, powstałych na terenie dawnego ZSRR (lata 70-te ubiegłego wieku): К.М. Войханской i Б.А. Смирновой, Библиотекари и читатели об информационной культуре oraz Э.Л. Шапиро, О путях уменьшения неопределенности информационных запросов. W obydwu zastosowano termin информационная культура (kultura informacyjna).

Grafika - Baner portalu: http://www.mediagram.ru/

Manifest UNESCO/IFLA o bibliotece wielokulturowej

2010-01-04T15:51:00.004+01:00

17 grudnia 2009 r. Zarząd Główny SBP przyjął uchwałę w sprawie stosowania Manifestu UNESCO/IFLA dot. bibliotek wielokulturowych. Manifest został przyjęty podczas 35 sesji Konferencji Generalnej UNESCO, która odbyła się jesienią 2009 r.

Wśród zadań biblioteki wielokulturowej wymienia się wspomaganie użytkowników w rozwijaniu ich kompetencji informacyjnych, technologicznych i komunikacyjnych.

Polska wersja Manifestu, przygotowana przez Marię Cibicką we współpracy z Wojewódzką Biblioteką Publiczną w Krakowie (konsultacje merytoryczne), dostępna jest pod adresem:
http://www.ebib.info/images/SBP/manifestunesco-ifla.pdf

Źródło: http://www.ebib.info/images/SBP/manifestunesco-ifla.pdf
http://www.ifla.org/en/news/unesco-endorses-the-ifla-multicultural-library-manifesto

Prezentacja

2010-01-02T02:55:00.003+01:00

"Podlaskie Forum Bibliotekarzy" to nazwa cyklicznych spotkań naukowych organizowanych od 2006 r. Podczas kwietniowego wykładu (24.04.2009) uczestnicy mogli wzbogacić swą wiedzę z zakresu information literacy. Temat przybliżyła uczestnikom mgr Lidia Derfert-Wolf z Biblioteki Głównej Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy. W wystąpieniu zatytułowanym: Kształcenie umiejętności informacyjnych – rola bibliotekarzy przedstawiła teorię information literacy oraz praktyczne wdrażanie tejże koncepcji w bibliotekach (modele i standardy kształcenia informacyjnego, kursy, inne formy edukacji informacyjnej, wykorzystanie narzędzi Web 2.0).
Prezentacja dostępna jest pod adresem: http://bg.uwb.edu.pl/download/bialystok_information_literacy_2009.pdf

Źródło: http://bg.uwb.edu.pl/?pid=PFB_Ksztalcenie_umiejetnosci_informacyjnych_-_rola_bibliotekarzy

Grafika - Strona tytułowa prezentacji: http://bg.uwb.edu.pl/download/bialystok_information_literacy_2009.pdf

Wesołych Świąt

2009-12-23T00:45:00.004+01:00

Wesołych Świąt i Szczęśliwego Nowego Roku
Marry Christmas & Happy New Year
Fröhliche Weihnachten und ein glückliches Neues Jahr
Prejeme Vam Vesele Vanoce a Stastny novy rok
Поздравляю с Рождеством и Новым годом
Feliz Navidad y Próspero Año Nuevo
Buon Natale e Felice Anno Nuovo
Joyeux Noël et Bonne Année
Gajan Kristnaskon & Bonan Novjaron

E-learning wyzwaniem dla bibliotek

2009-12-22T23:05:00.003+01:00

Pod koniec września bieżącego roku wielu bibliotekarzy (w tym autorka bloga) udało się do Elbląga aby rozwinąć swoją wiedzę na temat kształcenia zdalnego. Organizatorzy konferencji położyli duży nacisk na warstwę praktyczną, a więc sposób prowadzenia edukacji informacyjnej przy pomocy określonych narzędzi e-learningowych. Pokłosiem tego wydarzenia jest najnowsza publikacja Wydawnictwa SBP:
E- learning wyzwaniem dla bibliotek : materiały z ogólnopolskiej konferencji Elbląg 23-24 września 2009 r. Pod red. Bożeny Boryczki.

Całość materiału zamieszczonego w książce podzielona jest na 3 części:

"E- learning w teorii"
"E- learning w kształceniu i doskonaleniu bibliotekarzy"
"E- learning w praktyce"

Więcej informacji pod adresem: http://www.ebib.info/content/view/2324/164/

Grafika - Okładka książki: http://www.ebib.info/content/view/2324/164/

Logo Information Literacy - podręcznik

2009-12-19T23:12:00.004+01:00

Na stronie internetowej projektu InfoLit, realizowanego przez Sekcję ds. Information Literacy IFLA (Information Literacy Section of IFLA) oraz UNESCO (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization), zamieszczony został podręcznik na temat działań marketingowych, których celem jest wypromowanie Loga Information Literacy.

Jesús Lau, Jesús Cortés, Integrating the information literacy logo : A marketing manual

Książka dostępna pod adresem: http://www.infolitglobal.info/logo/en/manual

Publikacja powstała, jak podaje we wstępie Jesús Lau (Universidad Veracruzana, Meksyk), aby poprzez intensyfikację stosowania Loga Information Literacy, wzmocnić komunikację pomiędzy uczestnikami programów IL, ich fundatorami, instytucjami i organizacjami, które realizują podobne programy, edukatorami IL, a także tymi, którzy czerpią korzyści z rozwijania swoich kompetencji informacyjnych, użytkownikami. Adresowana przede wszystkim do bibliotekarzy i pracowników informacji. To właśnie do nich autorzy kierują prośbę o sygnowanie działań podejmowanych na polu information literacy jednolitym symbolem graficznym.

Grafika - Przykład zastosowania Logo IL: http://www.infolitglobal.info/logo/en/manual/appendix/sample_application_gallery

IFLA 2010 - call for papers

2009-12-16T23:49:00.008+01:00

Do kolejnego kongresu IFLA pozostało jeszcze 8 miesięcy (10-15.08.2010), niemniej jednak warto już dziś zapoznać się z "call for papers" poszczególnych sekcji. Alfabetyzacja informacyjna będzie przedmiotem debaty podczas programu przygotowywanego przez dwie sekcje IFLA: The Reference and Information Services Section oraz Information Literacy Section. Program opatrzony został wymownym tytułem:
Don't Wait to be Asked: Towards Next Generation Reference Services and Information Literacy.

Informacje dla autorów zainteresowanych wzięciem udziału w tej sesji znajdują się pod adresem: http://www.ifla.org/en/calls-for-papers/1925

Dziękuję Zuzie Wiorogórskiej za nadesłaną informację.
Grafika - Logo Kongresu IFLA 2010: http://www.ifla.org/en/calls-for-papers/1925

Communications in Information Literacy

2009-12-14T23:19:00.009+01:00

Udostępniony został kolejny numer elektronicznego czasopisma Communications in Information Literacy Vol 3, No 1 (2009).

Kilka słów o tym interesującym periodyku. CIL to niezależne, fachowe czasopismo recenzowane, którego celem jest wspieranie rozwoju wiedzy, teorii oraz badań w zakresie information literacy. Odwołuje się do zasad information literacy, ustanowionych przez Association of College and Research Libraries (Stowarzyszenie Bibliotek Akademickich i Naukowych). Ukazuje się od maja 2007 r., dystrybuowane na zasadach Open Access. Założycielami czasopisma byli Stewart Brower i Christopher Hollister.

CIL to periodyk o zasięgu międzynarodowym. Łamy czasopisma otwarte są dla każdego, kto chciałby zamieścić w nim interesujący tekst z podanej tematyki. Dotychczas opublikowano 18 artykułów, których autorzy pochodzą z 6 różnych krajów.

Czasopismo dostępne pod adresem: http://www.comminfolit.org/index.php/cil/index

Grafika - Strona tytułowa najnowszego numeru czasopisma: http://www.comminfolit.org/index.php/cil/index

Journal of Information Literacy

2009-12-11T19:51:00.006+01:00

Ukazał się kolejny numer brytyjskiego czasopisma Journal of Information Literacy Vol 3, No 2 (2009), poświęconego jak wskazuje tytuł, problematyce alfabetyzacji informacyjnej. Periodyk istnieje od 2007 r., udostępniany jest bezpłatnie w Internecie w myśl idei Open Access.

Czasopismo dostępne pod adresem: http://ojs.lboro.ac.uk/ojs/index.php/JIL/index

Grafika - Logo czasopisma: http://ojs.lboro.ac.uk/ojs/index.php/JIL/index

Raport na temat IL w Niemczech

2009-12-09T23:03:00.007+01:00

Na stronie Sekcji IFLA ds. Information Literacy opublikowano raport, przygotowany przez Heike vom Orde (Monachium) i Dr Franziska Wein (Erfurt), prezentujący badania oraz doświadczenia w zakresie information literacy w Niemczech: Information Literacy : an International State-of-the Art Report

Raport składa się z następujących punktów:

Wprowadzenie
Przedstawiono działania bibliotek (a także w mniejszym zakresie innych jednostek edukacyjnych) na rzecz kształcenia umiejętności informacyjnych [użytkowników]. Godne uwagi są projekty, które mają nie tylko podwyższyć umiejętności informacyjne osób uczących się, ale także przygotować przyszłych edukatorów tej problematyki:
http://www.lik-online.de/index.shtml

Produkty Information literacy dla użytkowników [dot. edukacji informacyjnej]
Uczniowie szkół wyższych uczestniczą w obowiązkowych zajęciach, które mają na celu poprawienie ich komeptencji w zakresie wyszukiwania, selekcji, oceny i wykorzystania informacji. Popularną formą w edukacji informacyjnej jest blended learning. Zaprezentowano wybrane kursy internetowe:
http://www.ub.uni-duesseldorf.de/home/ik/dot
http://www3.ub.uni-freiburg.de/index.php?id=3089
http://discus.tu-harburg.de/login.php
http://www.ub.uni-muenchen.de/schulungen
Publikacje
Piśmiennictwo koncentruje się na praktycznych aspektach information literacy, takich jak standaryzacja [w zakresie kształcenia informacyjnego]. Zaprezentowano publikacje pokazujące historię standardów IL, poczynając od niemieckiej wersji standardów ACLR (oprac. w 2002 r.), kończąc na oryginalnych niemieckich projektach (BW Standards Informationskompetenz)
Organizacje
Wśród wielu organizacji działających na rzecz IL wymieniono m.in.:
AG Informationskompetenz in Nordrhein-Westfalen
Thüringenweite AG Benutzerschulung
Szkolenia dla nauczycieli [kształcących umiejętności informacyjne]
Komunikacja
Charakteryzuje się bogactwem różnorodnych połączeń (m.in. współpraca w obrębie landów) oraz wykorzystanych narzędzi. Punkt scalający różne środowiska zajmujące się IL stanowi serwis:
http://www.informationskompetenz.de

Raport dostępny pod adresem: http://www.ifla.org/files/information-literacy/publications/IL-state-of-the-art.pdf

Grafika - Logo Informations Kompetenz: http://www.informationskompetenz.de

Infolit Global

2009-12-05T13:26:00.008+01:00

Infolit Global to baza linków do materiałów na temat information literacy, pochodzących z różnych stron świata. Baza dostępna jest pod adresem:
http://www.infolitglobal.info/directory/en/

Adresatem są zarówno pracownicy informacji, bibliotekarze, szkoleniowcy jak i użytkownicy końcowi. Baza została stworzona i rozwijana jest przez Sekcję IFLA ds. Information Literacy (Information Literacy Section). Projekt został w pełni sfinansowany przez UNESCO.

Materiały podzielone są tematycznie:

produkty dla użytkowników,
publikacje,
organizacje,
szkolenia dla edukatorów IL,
komunikacja.

W 2006 r. zanotowano łącznie 490 rekordów, największa liczba linków (157) odsyłała użytkowników bazy do tutoriali objaśniających, w jaki sposób należy korzystać z różnych źródeł informacji.

Źródło: http://archive.ifla.org/VII/s42/project/dbaseRecordsJuly2006.pdf

Przewodnik po Information Literacy

2009-12-01T21:33:00.003+01:00

Na blogu Sheili Webber przeczytać możemy o interesującym projekcie realizowanym na jednej z wysp brytyjskich, którego owocem jest przewodnik IL, zatytułowany Information Literacy Tutorial:

http://www.informationliteracy.ie/

Powyższy przewodnik to część większego projektu, którego celem jest podwyższenie umiejętności informacyjnych doktorantów oraz pracowników badawczych (projekt finansowany przez Irish Higher Education Authority, ze środków Strategic Innovation Fund - funduszu przeznaczonego na innowacje w irlandzkim szkolnictwie wyższym).

Kultura informacyjna

2009-11-29T01:41:00.014+01:00

Od kilku miesięcy dostępna jest najnowsza publikacja Hanny Batorowskiej poświęcona problematyce kultury informacyjnej. Autorka sytuuje kulturę informacyjną na mapie dyscyplin naukowych, postuluje autonomiczność tej tematyki, a także konieczność większego udziału polityki we wspieraniu, promowaniu, a także umożliwianiu rozwoju kultury informacyjnej - zarówno kultury jednostki, jak i organizacji.

"(...) obszar badań nad kulturą informacyjną koncentruje się wokół teoretycznych zagadnień związanych z kompetencjami informacyjnymi i ich systematyką oraz działań związanych z wypracowaniem metod zmierząjących do efektywnego propagowania kultury informacyjnej w społeczeństwie". [s. 10]

BATOROWSKA H., Kultura informacyjna w perspektywie zmian w edukacji. Warszawa: Wydawnictwo Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich, 2009. ISBN 978-83-61464-10-5.
Spis treści

O książce na stronie wydawcy: http://www.ebib.info/content/view/2130/164/

Grafika - Okładka książki: http://www.ebib.info/content/view/2130/164/

IL na krakowskiej Konferencji - 27.XI.2009

2009-11-23T13:56:00.005+01:00

Information Literacy w świetle potrzeb społeczeństwa XXI wieku, pod takim szyldem odbędzie się kolejna konferencja Studenckich Kół Naukowych. Organizatorem przedsięwzięcia jest Koło Naukowe Studentów Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Problemy badawcze:
- IL dla różnych grup zawodowych (nauczyciele, biznesmeni, ekonomiści, bibliotekarze),
- przekładanie teorii IL na działania praktyczne / standardy IL,
- różne rodzaje kompetencji (digital, media, technology),
- doświadczenia w zakresie badań i praktyki IL na świecie i konieczność podejmowania takich badań w Polsce,
- działalność ośrodków promujących nauczanie IL (UNESCO, Szkolne Centra Informacji itp.),
- kształcenie IL w świetle nowych technologii (Second Life, e-learning).

Więcej informacji na stronie:

http://www.inib.uj.edu.pl/kolo_naukowe/

Na dobry początek

2009-11-21T22:58:00.001+01:00

Alfabetyzacja informacyjna to jeden z polskich odpowiednikó pojęcia information literacy (stosowane są również inne, takie jak kultura informacyjna, umiejętności informacyjne, kompetencje informacyjne), stworzonego dla opisania szczególnego związku człowieka i informacji. Wskazuje jakie umiejętności niezbędne są dla rozpoznania potrzeby informacyjnej, odpowiada więc na pytanie "kiedy człowiekowi potrzebna jest informacja", jak zlokalizować ją w morzu danych, ocenić i efektywnie wykorzystać.

Popularność information literacy rośnie podobnie jak wzrasta ilość informacji. Szczególną opieką otoczyli ten obszar bibliotekarze i pracownicy informacji. W strukturze IFLA (The International Federation of Library Associations and Institutions) funkcjonuje sekcja zajmująca się tą problematyką (Information Literacy Section)
http://www.ifla.org/en/about-information-literacy

Bibliografie zapełniają się opisami publikacji traktujących o information literacy. A ludzie blogi piszą...

http://information-literacy.blogspot.com
http://www.alfinred.org/blog

http://blog.hapke.de
http://www.information-literacy.net
http://biblioteksforeningen.blogs.com/bibliotekspedagogik

..po angielsku, hiszpańsku, niemiecku, szwedzku - pisząca te słowa pomyślała więc, czemu nie po polsku!